Yansıtıcı Düşünme Etkinliklerinin Öğrencilerin Sosyal Bilgiler Dersi Başarısı ile Öğrenme ve Yenilik Becerilerine Etkisi

Authors : Güven Kemerkaya, Ali Meydan
Pages : 4464-4494
Doi:10.51460/baebd.1758786
View : 69 | Download : 94
Publication Date : 2025-12-27
Article Type : Research Paper
Abstract :Sosyal bilgiler dersi üç temel yaklaşım üzerine kurgulanmış bir derstir. Sosyal bilgiler dersi ile öğrencilerin etkin vatandaş olmaları, yansıtıcı düşünmeleri ve sosyal bilimci mantığı ile çalışmaları amaçlanmıştır. Sosyal bilgilerin temel yaklaşımlarından biri olan yansıtıcı düşünme bireylerin kendi öğrenmelerini kurgulamaları, öğrendiklerini değerlendirmeleri yeni öğrenmeler için alt yapı oluşturmalarını sağlamaktadır. Bu bağlamda araştırmada yansıtıcı düşünmeye dayalı etkinliklerin öğrencilerin sosyal bilgiler dersi akademik başarıları ile öğrenme ve yenilik becerilerine etkisin ortaya koymayı amaçlamıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden yarı deneysel desen ile yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Aksaray il merkezinde bir devlet ortaokulunda öğrenim gören 67 beşinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın uygulama süreci on bir haftalık yansıtıcı düşünme etkinliklerinin deney grubuna uygulanması ile sonuçlanmıştır. Araştırma verilerin elde etmek için “Öğrenme ve Yenilik Becerileri Ölçeği” ÖYBÖ ve sosyal bilgiler başarı testi kullanılmıştır. Araştırmanın uygulama süreci ile ilgili deney grubu öğrencilerinin görüşlerini almak için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri nicel istatistiksel analiz programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırmanın nitel verileri içerik analizi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda yansıtıcı düşünmenin öğrencilerin sosyal bilgiler ders başarısını oldukça yüksek oranda artırdığını ve ayrıca yansıtıcı düşünme etkinliklerinin öğrencilerin öğrenme ve yenilik becerilerini anlamlı düzeyde artırdığı bulgusu elde edilmiştir. Bunun yanında uygulama öğretmeni ve deney grubu öğrencileri yansıtıcı düşünme etkinliklerinin öğrenmeyi kolaylaştırdığı ve bilgilerini pekiştirdikleri yönünde görüş bildirmişlerdir. Araştırmada deney ve kontrol grubu arasında hem akademik başarı hem de öğrenme ve yenilik becerileri açısından deney grubu lehine anlamlı farkın olduğu bulgularına ulaşılmıştır.
Keywords : Sosyal bilgiler, yansıtıcı düşünme, öğrenme ve yenilik becerisi, 21. yüzyıl becerileri.

ORIGINAL ARTICLE URL