AKUAKÜLTÜRDE ANTİBİYOTİK DİRENCİ VE BİYOFİLMİN ROLÜ

Authors : Sultan AYIKOL, Furkan KUTLU, Onur DİNCER, Farah Gonul AYDIN

Pages : 168-178

Doi:10.38137/vetfarmatoksbulten.834364

View : 33 | Download : 7

Publication Date : 2020-12-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Gelişmekte olan su ürünleri endüstrisi hayvansal protein üretiminin önemli bir miktarını karşılamaktadır. Ancak nüfusun giderek artması, iklim değişikliği, çevresel bozulmalar ve özellikle hastalıklar üretimi etkilemekte, bu durum ise ülke ekonomisini makro düzeyde etkilemektedir. En sık karşılaşılan hastalık etmenleri Aeromonas spp., Vibrio spp.’dir. Dünya genelinde ve Türkiye’de balık hastalıklarını kontrol altına almak veya tedavi etmek amacıyla pek çok yöntem bulunmaktadır. Aşı uygulamaları büyük ölçüde kullanılırken aşılamanın yetersiz ve/veya yapılamadığı durumlarda antibiyotik kullanımı tedavide önemli bir rol oynamaktadır. Türkiye’de balık hastalıklarında kullanılmak üzere ruhsatlandırılmış antibiyotiklerden 15’ini florfenikol, 12’sini oksitetrasiklin, 9’unu sülfadiazin+trimetoprim, 2’sini enrofloksasin, ve 2’sini amoksisiklin oluşturmaktadır. Bu antibiyotik ilaçların akuakültürde uygun olmayan dozda, sürede, antibiyogram testi yapılmadan doğru olmayan kombinasyonların yapılması gibi çeşitli nedenlerden dolayı bakterilerin antibiyotiklere karşı direnç kazanması ve etkili antibiyotik sayısının yetersiz kalmasına yol açmaktadır. Bu durum ulusal ve uluslararası boyutta değerlendirildiğinde antibiyotik ilaçların etkisi oluşan direnç ile azalmakta, mortalite ve tedavi maliyetini arttırmakta, bu hem veteriner hem de beşeri sağlık alanında giderek artan küresel problemlere neden olmaktadır. Ayrıca antibiyotiklerin oral ilaçlı yem premiks şeklinde uygulanması kalıntıların farklı yerlere dağılmasına, çevreye ve diğer canlılara ulaşmasına yol açmakta ve bu da beraberinde antibiyotik direncinin yayılmasına sebep olmaktadır. Planktonik bakteriler önlemede kullanılan antibiyotiklerin minimum inhibitör konsantrasyonları insert ignore into journalissuearticles values(MİK); biyofilmleri önlemek, inhibe etmek, azaltmak veya ortadan kaldırmak için gereken değerlerle örtüşmemektedir. Bu durum biyofilm formundaki bakterilerin ilaca çok daha dirençli olması sebebiyle başarısızlığa neden olmaktadır. Yapılan bu derleme ile bakterilerin biyofilm formlarının artan antibiyotik direnci konusundaki rolü ve buna neden olan mekanizmaları özellikle Türkiye’de gelişmekte olan akuakültür açısından değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Keywords : Akuakültür, antibiyotik, biyofilm, direnç

ORIGINAL ARTICLE URL