Ergenlerde intihar olasılığını yordayan etmenler: Katı-duyarsız özellikler, çocukluk çağı travmaları ve algılanan sosyal destek

Authors : Hakan Kayış

Pages : 448-457

Doi:10.29058/mjwbs.1822820

View : 60 | Download : 68

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu çalışmada ergenlerde intihar riski ile psikiyatrik özellikler, aile yapısı, algılanan sosyal destek, katı duyarsız kişilik özellikleri ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişki incelenmiştir. Ergenlik döneminde intiharın çok boyutlu bir olgu olduğu ve biyopsikososyal etkenlerin birlikte ele alınmasının önem taşıdığı kabul edilmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, intihar riski yüksek ve düşük ergen gruplarını çeşitli psikososyal ve klinik değişkenler açısından karşılaştırarak riskle ilişkili belirleyici faktörleri ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya çocuk ve ergen ruh sağlığı polikliniğine başvuran, 14–18 yaş aralığında toplam 77 ergen dahil edilmiştir. Katılımcılar, İntihar Olasılığı Ölçeği puanlarına göre yüksek risk (n=40) ve düşük risk (n=37) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Tüm katılımcılara Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği, Katı-Duyarsız Özellikler Ölçeği ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği uygulanmış, ardından deneyimli bir çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından klinik değerlendirme yapılmıştır. Veriler uygun parametrik ve parametrik olmayan testlerle analiz edilmiş, anlamlılık düzeyi p < 0,05 olarak belirlenmiştir. Bulgular: Yaş, cinsiyet, aile yapısı, gelir düzeyi, sosyal destek ve uyku süresi açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Yüksek risk grubunda geçmiş intihar girişimi ve depresyon tanısı daha sık görülmüştür. Bu gruptaki ergenlerin katı duyarsız özellik puanları ile fiziksel ve duygusal istismar düzeyleri anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur. Cinsel istismar, fiziksel ihmal ve duygusal ihmal açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Sonuç: Bulgular, ergenlerde intihar olasılığının özellikle depresif belirtiler, katı duyarsız kişilik özellikleri ve fiziksel ile duygusal istismar deneyimleriyle ilişkili olduğunu göstermektedir. Klinik değerlendirmede intihar riskinin çok boyutlu biçimde ele alınması ve travma ile duygu düzenleme odaklı müdahalelerin önceliklendirilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Keywords : Ergen, katı-duyarsız özellikler, çocukluk çağı travması, depresyon, intihar

ORIGINAL ARTICLE URL