Bizans’tan Cumhuriyete Kadraj: Vladimir Zender’in İstanbul Yolculuğu

Authors : Dilara Ulu

Pages : 185-199

Doi:10.53979/yillik.1503978

View : 206 | Download : 231

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Ekim Devrimi’nin (1917) ardından Rusya İmparatorluğu’nu terk eden sanatçılardan biri olan ressam ve fotoğrafçı Vladimir Zender (1885–1944), 1918 yılında ailesiyle birlikte İstanbul’a yerleşir. Bugün Beyoğlu olarak bilinen Pera bölgesinde Foto Sender adında bir fotoğraf stüdyosu açarak, İstanbul’daki yaşamı boyunca kent ve mimari fotoğraflarıyla öne çıkar. İstanbul’a ilk yerleştiği yıllarda ağırlıklı olarak Bizans anıtları ve mimarisini fotoğraflayan Zender, 1930’lardan itibaren çeşitli kurumlarla işbirliği yaparak erken Cumhuriyet dönemi yapılarını fotoğraflamaya başlar. 1932 yılında ismini Veli Demir Sender olarak değiştirerek, ailesiyle birlikte Türk vatandaşlığına kabul edilir. Vefatına kadar İstanbul’da yaşamaya devam eden Zender’in yeni yerleştiği kentte zamanla çalışmalarının kapsamı ve kurduğu ilişkilerin genişlediği görülür. Bu makale ülkelerini terk etmek zorunda kalan sanatçıların göç ettikleri ülkelerin koşullarıyla başa çıkma yöntemleri, nasıl geçim sağladıkları, göç ettikleri ülkenin toplumsal ve kültürel yapısının yapıtlarında nasıl bir dönüşüme yol açtığı ve nasıl ilişkiler kurdukları göz önüne alınarak, Vladimir Zender’in İstanbul’daki yeni yaşamı ve buradaki çalışmalarının değerlendirilmesini amaçlar. Zender’in fotoğraflarını temas bölgesi olma potansiyeline vurgu yaparak, sürgün, kent ve sanatsal pratik arasındaki ilişkiyi tartışmayı hedefler.
Keywords : Fotoğraf, göç, kent, mimari, temas bölgesi

ORIGINAL ARTICLE URL