İsmâil b. Sinân es-Sivâsî ve Ferâidu Mülteka’l-Ebhur İsimli Eseri

Authors : Muhammed Emin Ak

Pages : 221-237

Doi:10.58657/batmanakademi.1749479

View : 41 | Download : 38

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İsmâil b. Sinân (ö. 1048/1638) İstanbul’da müderrislik ve Sivas’ta müftülük yapmış, Mültekâ’ya Ferâid isminde şerh yazmış bir âlimdir. Müellif bu şerhi 1031/1622 yılında yazmaya başlamış 1035/1625 yılında tamamlamıştır. Ferâid, Mültekâ’nın ibarelerini ve kullanımı yaygın olmayan kelimelerini açıklamakla birlikte Halebî’nin (ö. 956/1549) tercihlerinin delillerini de açıklamıştır. Bununla birlikte bazen kendisi tercihte bulunmuş bazen de Mültekâ’nın metnini eleştirmiştir. Kendi döneminin güncel fıkhî problemlerini klasik fıkıh birikiminden faydalanarak çözmüştür. Ferâid kendisinden sonraki dönemde önemli bazı fıkıh eserleri tarafından da dikkate alınmıştır. Ferâid’in bir diğer önemli yönü ise, bir ibarenin ya da hükmün açıklanması için birkaç eserden aldığı pasajları kompoze etme başarısıdır. Bu özellikleri sebebiyle, hacimli bir şerh olan Ferâid’in, Mültekâ’nın önemli şerhlerinden biri olduğu söylenebilir. Bu makalede İsmâil b. Sinân’ın hayatı ve eserlerinden bahsedilip, Ferâidu Mülteka’l-ebhur’un müellife aidiyeti, yazılış sırası ve tarihi, yazılış nedeni, muhtevası, önemi, konuların işleniş tarzı ve sistematiği, fıkıh literatüründeki yeri, Ferâid’de kendisinden istifade edilen kaynaklarla Ferâid’den sonraki kitaplarda Ferâid’e yapılan atıflar tespit edilerek incelenmeye çalışılmıştır.
Keywords : İslam Hukuku, Halebî, Mültekâ, Sivâsî, Ferâid

ORIGINAL ARTICLE URL