Sened ve Metin Açısından Şedd-i Rihâl Hadisi: Tarihî ve Güncel Tartışmalar

Authors : Hüseyin Kandemir

Pages : 407-436

Doi:10.58657/batmanakademi.1794984

View : 121 | Download : 58

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Mescitler, İslâm toplumunda tarih boyunca Müslümanların ibadet mekânı olarak kutsiyetini korumuştur. Özellikle üç büyük mescidin –Mescid-i Harâm, Mescid-i Nebevî ve Mescid-i Aksâ– üstünlüğüne dair Kur’ân’da yer alan ayetler ve Hz. Peygamber’in hadisleri, bu kutsiyetin temel referanslarını oluşturmaktadır. Çalışmamızın merkezinde bulunan “Şedd-i rihâl hadisi”nde Hz. Peygamber, (ibadet maksadıyla) özel yolculuğun yalnızca bu üç mescide yapılabileceğini belirtmiştir. Ancak hadisin lafız ve anlam ilişkisi açısından Arap dili gramerine dair hususiyetleri, zâhirî olarak yanlış anlaşılmaya elverişli bir nitelik arz etmektedir. Bu sebeple İslam âlimleri tarih boyunca hadisin muhtemel yanlış yorumlarını gidermeye çalışmışlardır. Öte yandan bazı oryantalistler, söz konusu rivayeti siyasî gerekçelerle mevzû kabul etmiş; böylece hem hadisin tarihsel değerini zayıflatma hem de Kudüs’ün Müslümanlar nazarındaki kutsiyetini gölgelemeyi amaçlamışlardır. Bu makalede Şedd-i rihâl hadisi, sened ve metin açısından incelenerek sıhhati değerlendirilecek, muhtevası ve İslâmî ilimlerdeki yansımaları analiz edilecektir. Ayrıca hadiste belirtilen üç mescidin faziletleri, bu mescitler dışındaki mabetlere ibadet amacıyla yapılan yolculukların hükmü ve mezheplerin konuya dair yaklaşımları ele alınacaktır. Böylece hadisin ortaya koyduğu dinî, ilmî ve tarihî çerçeve ışığında güncel tartışmalara objektif bir katkı sunmak hedeflenmektedir.
Keywords : Hadis, Şedd-i rihâl Hadisi, Hadis Tenkidi (Sened ve Metin), Üç Mescit, Mescid-i Aksâ

ORIGINAL ARTICLE URL