OSMANLI'DAN CUMHURIYET'E GEÇIŞ SÜRECINDE BIR MODERNLEŞME AKTÖRÜ: SAFIYE HÜSEYIN ELBI'NIN SIYASI KARIYERI VE KADIN HAKLARI MÜCADELESINE KATKILARI (1930-1946)

Authors : Zeynep Banu Dalaman
Pages : 51-74
Doi:10.33431/belgi.1671701
View : 131 | Download : 117
Publication Date : 2025-07-01
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, Türk kadın hakları hareketinin öncü isimlerinden biri olan Safiye Hüseyin Elbi\\\'nin siyasi kariyerini ve toplumsal mücadelesini derinlemesine incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, hem bir savaş kahramanı hem de modern Türk hemşirelik mesleğinin temel taşlarından biri olan Elbi\\\'nin siyasi faaliyetlerini, kadın-erkek eşitliği mücadelesindeki öncü rolünü ve toplumsal dönüşüme katkılarını, dönemin karmaşık sosyal, siyasi ve kültürel dinamikleri çerçevesinde detaylı bir şekilde analiz etmektir. Çalışmanın kapsamı, 1930 yılında kadınlara belediye meclislerine seçilme hakkının tanınmasının ardından Elbi\\\'nin Kadıköy\\\'den İstanbul Belediye Meclisi üyeliğine seçilmesiyle başlayan siyasi kariyerini, çeşitli sivil toplum kuruluşlarındaki özverili faaliyetlerini ve 1935-1946 yılları arasındaki önemli milletvekilliği adaylık süreçlerini detaylı bir şekilde ele almaktadır. Araştırmanın metodolojik çerçevesi, dönemin resmi arşiv belgelerinin titiz bir incelemesini, günlük basın kayıtlarının sistematik analizini ve Elbi ailesinin yaşayan üyelerinin değerli tanıklıklarını kapsamlı bir şekilde bir araya getirmektedir. Makalede hem kronolojik hem de tematik bir yaklaşım benimsenerek, konunun çok boyutlu analizi hedeflenmektedir. Giriş bölümünde Safiye Hüseyin Hanım\\\'ın köklü ve saygın ailesi, zengin sosyal hayatı ve özellikle Balkan Savaşları sırasında, Çanakkale cephesinde gösterdiği olağanüstü fedakarlık ve kritik rolü ele alınmaktadır. Ardından, Elbi\\\'nin ilk kadın belediye meclis üyelerinden biri olarak gerçekleştirdiği faaliyetleri, Türk Kadınlar Birliği\\\'ndeki çalışmaları ve milletvekilliği adaylık süreçlerindeki deneyimleri derinlemesine incelenmektedir. Çalışmanın kapsamlı sonuç bölümü, Elbi\\\'nin siyasi mirasının günümüz kadın-erkek eşitliği tartışmalarına olan derin ve kalıcı katkısını çok yönlü bir perspektiften değerlendirmektedir. Bu detaylı araştırma, Elbi\\\'nin deneyimlerinden erken Cumhuriyet döneminde kadın siyasetçilerin karşılaştığı kurumsal ve toplumsal zorlukları, fırsatları ve kayda değer başarıları çarpıcı bir şekilde yansıttığını ortaya koymaktadır. Aynı zamanda, dönemin dinamik kadın hakları hareketinin Kemalist modernleşme projesiyle olan çok katmanlı ve karmaşık ilişkisini tüm boyutlarıyla gözler önüne sermektedir
Keywords : Erken Cumhuriyet Dönemi, Türk Kadınlar Birliği, Belediye Meclisi, Safiye Hüseyin Elbi, Kemallist modernleşme, Kadınların Siyasi Hakları

ORIGINAL ARTICLE URL