Çalışma Hayatında Öznel İyi Oluş Araştırmaları: Bibliyometrik Bir İnceleme

Authors : Arife Uygun

Pages : 204-220

Doi:10.70754/biibfd.1772936

View : 38 | Download : 44

Publication Date : 2025-09-18

Article Type : Research Paper

Abstract :Öznel iyi oluş, çalışan iyi oluşunun alt boyutlarından biri olup hem yaşam hem de iş memnuniyetini kapsamasıyla çalışma hayatında önemli bir yere sahiptir. Çalışanların yaşam kalitesinin temel göstergelerinden biri olarak kabul edilen öznel iyi oluş, bireylerin iş yaşamındaki deneyimlerinin yanı sıra özel yaşamlarıyla kurdukları dengeyi de yansıtmaktadır. Son yıllarda yönetim ve örgütsel davranış alanında bibliyometrik çalışmaların artış göstermesi, bu kavramın bilimsel olarak daha kapsamlı biçimde incelenmesine zemin hazırlamıştır. Bu doğrultuda bu çalışmada, çalışma hayatına ilişkin öznel iyi oluş kavramının bibliyometrik incelemesi yapılmıştır. Araştırmanın veri seti, Web of Science veri tabanında “subjective well-being”, “happiness”, “life satisfaction” ve “positive affect” anahtar kavramları kullanılarak elde edilmiş ve filtreleme süreci sonucunda 3.677 makale analize dâhil edilmiştir. Analizler, VOSviewer ve bibliometrix R programları aracılığıyla gerçekleştirilmiş olup bu kapsamda anahtar kavramlar, yazar iş birlikleri, makaleler, ülkeler ve dergiler incelenmiştir. Bulgular, özellikle 2020 sonrasında uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasıyla birlikte iş sonrası toparlanma ve işten psikolojik olarak uzaklaşma temalarının öne çıktığını göstermektedir. Bununla birlikte girişimcilik ve anlamlı iş gibi kavramlar da alandaki yeni eğilimler arasında yer almaktadır. Öznel iyi oluş alanında en sık kullanılan anahtar kelimeler iş memnuniyeti ve yaşam memnuniyeti olmuştur. Kavramın tematik kümelenmesi ise performans, yaşam memnuniyeti ve pozitif etki kavramları etrafında şekillenmiştir. Yayınlanan dergiler incelendiğinde, öznel iyi oluş çalışmalarının hem psikoloji hem de örgütsel psikoloji alanındaki dergilerde yoğunlaştığı ve bu durumun alanın disiplinlerarası bir araştırma niteliği taşıdığını gösterdiği görülmektedir. Türkiye özelinde ise az sayıda çalışma yapılmış olması ve uluslararası iş birliğinin sınırlı kalması, bu alanın geliştirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Öte yandan, öznel iyi oluşun iş tatmini, tükenmişlik, performans, iş ve yaşam memnuniyeti gibi geniş bir çerçevede hem öncüllerle hem de sonuçlarla ilişkilendirilmesi, bu alanın çok boyutlu doğasını ortaya koymaktadır.
Keywords : Öznel İyi Oluş, Yaşam Memnuniyeti, Olumlu Duygulanım, İş Tatmini, Bibliyometrik Analiz

ORIGINAL ARTICLE URL