Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi

Authors : İzel KENAN, Arzu TEKSOY

Pages : 633-652

Doi:10.35193/bseufbd.1074246

View : 34 | Download : 9

Publication Date : 2022-06-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Bu derleme çalışmada günümüzde ve gelecekte ciddi çevre problemlerinden biri olarak kabul edilen mikroplastik kirliliğinin deniz ve deniz ekosistemine ait canlılardaki etkisi bütüncül bir şekilde ele alınmıştır. Yapılan kapsamlıliteratür araştırmasında büyük oranda atıksu arıtma tesisi deşarjı ve nehir taşınımı ile deniz ortamına karışan birincil ve ikincil mikroplastiklerin canlılar tarafından yutulabilir olduğu, üreme bozukluğu, yalancı tokluk hissi ve yaralanma gibi nedenlerle canlıların olumsuz etkilendiği anlaşılmıştır. Ek olarak plastiklerin elde edildiği hammaddeye bağlı olarak farklı toksik bileşiklerin deniz ortamına taşınımı da mümkündür. Çalışma sonuçları, denizlerde tespit edilen parçacıklara paralel olarak bu ortamlarda yaşayan canlı gruplarının da tamamında benzer özellikte mikroplastik bulunduğunu göstermiştir. Koruma altındaki mercanlar ve memeliler de dahil olmak üzere diğer canlıların farklı yapı ve organlarında tespit edilen parçacıklar, mikroplastiklerin tüm deniz ekosistemine yayıldığını ortaya koymuştur. Mikroplastik tespitinde izlenen farklı yöntemler ve canlıların gelişmişlik düzeyine bağlı değişen örneklem sayısı bulguların karşılaştırılmasındaki zorluklardan birkaçıdır. Yapılan incelemelerde en çok karşılaşılan mikroplastik türleri polipropilen ve polietilen polimerleri ile lif şeklindeki parçacıklar olmuştur. En sık karşılaşılan mavi renkli plastik parçacıkların yanı sıra beyaz, şeffaf ve krem rengi gibi renk skalasında açık renkli olarak değerlendirilen mikroplastiklerin de sucul ortamda oldukça yaygın olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Mikroplastik, Mikroplastik Kaynakları, Deniz Ekosistemi

ORIGINAL ARTICLE URL