Parion İskeletleri Üzerine Osteoarkeolojik Bir Çalışma: 2020-2021 Kazı Sezonu

Authors : Mustafa Tolga Çırak, Serhan Mucur, Nurdan Asiye Türksal

Pages : 205-224

View : 262 | Download : 461

Publication Date : 2023-09-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Antropoloji biliminin önemli çalışma materyallerinden birisini, geçmişte yaşamış insanların iskelet kalıntıları oluşturmaktadır. Arkeolojik ve antropolojik kazı çalışmalarından elde edilen bu iskelet kalıntıları üzerinde gerçekleştirilecek osteoarkeolojik çalışmalar ile antik çağ toplumlarının cinsiyet ve yaş dağılımları, sağlık durumları, genetik yakınlıkları ve beslenme alışkanlıkları gibi pek çok toplum özellikleri anlaşılabilmektedir. Bu çalışmada Parion antik kenti 2020-2021 yılı, Güney (Tavşandere) Nekropolü ve Sondaj 11 kazı alanlarından elde edilen Hellenistik ve Roma dönemlerine tarihli iskelet kalıntıların antropolojik analizleri yapılmıştır. Buna göre, 2020 yılı çalışmalarında 2’si erkek, 3’ü kadın, 1’i bebek ve yetersiz veri sebebiyle cinsiyeti tanımlanmayan 8 birey; 2021 yılı çalışmalarında ise 7’si erkek, 7’si kadın ve yine yetersiz veri sebebiyle cinsiyet tayini yapılamayan 8 birey tespit edilmiştir. Her iki yıl içerisinde tespit edilen toplam birey sayısı ise 36’dır. Cinsiyet tayin ve yaş tahmin çalışmaları tamamlandıktan sonra Parion toplumunun sağlık durumlarının belirlenebilmesi amacıyla paleopatoloji çalışmaları yapılmıştır. Kemikler üzerinde tespit edilen patolojik olgulardan Parion toplumunun ağır işler yaptığı ve bu işlerin yalnızca karasal olmayıp denizsel çalışmalar da olduğu düşünülmektedir. Yapılan bir diğer çalışma ise toplumun genetik yakınlıklarının tespit edilmesi için gerçekleştirilen non-metrik çalışmalardır. 2020 ve 2021 yılı iskeletleri üzerinde tespit edilen non-metrik kemik oluşumlar, yıl bazlı karşılaştırıldığında her iki yılın birbiri ile benzerlik gösterdiği ve böylelikle bireylerin birbirleri ile akrabalık ilişkilerinin olduğu düşünülmüştür. Bu çalışma ile Parion antik kenti 2020-2021 yılı arkeolojik kazı çalışmalarında elde edilen iskelet materyallerin paleoantropolojik analizleri ve toplumun paleodemografik yapısı çıkarılmış ve elde edilen sonuçlar çağdaş toplumları ile karşılaştırılarak yeri ve önemi hakkında değerlendirilmiştir.
Keywords : Parion, Paleoantropoloji, Osteoarkeoloji, Tavşandere Nekropolü, Helenistik - Roma

ORIGINAL ARTICLE URL