TURQUERİE MODASI’NIN BİR BAŞKA YANSIMASI: AMSTERDAM DENİZCİLİK MÜZESİ’NDE (HET SCHEEPVAARTMUSEUM) SERGİLENEN TÜRK İMGELİ GEMİ DÜMEN BAŞI FİGÜRLERİ

Authors : Mustafa Gürbüz Beydiz

Pages : 1-20

View : 78 | Download : 181

Publication Date : 2022-02-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Denizcilik kültürüne ait gemiler dönemler itibariyle teknolojik gelişimlere göre tipolojik olarak değişikliğe uğramıştır. Askeri anlamda denizlerde yüzen birer kale görevi gördükleri gibi aynı zamanda deniz üstünde yüzen saraylar olarak da yorumlanabilir. Gemilerin toplumların refah düzeyini yansıtan zengin süslemelerle donatılması onları birbirinden farklı kılmıştır. Bu süslemeler aynı zamanda siyasi propaganda aracı olarak kullanıldığı gibi gemi sahibinin zenginliğini de yansıtmaktadır. Avrupa’da XVIII. yüzyılda özellikle belli merkezlerde modaya dönüşen Turquerie akımı gemi süslemeciliğinde de yer bulmuştur. Türk kıyafetleri içinde betimlenmiş Batı insanı Doğu’nun fantastik gösterişli hayatını kendisinde yansıtmaya çalışmış ve hatta bunu çeşitli sanat dallarıyla ölümsüzleştirmiştir. Hollanda denizciliğinin de XVII. yüzyılın başlarından itibaren gelişim göstermesi ve XVIII. yüzyılda daha da ilerleyerek denizlerde hâkimiyet kurması, deniz ticaret yolları ile limanlarında söz sahibi olması toplumsal zenginliğini arttırmıştır. Het Scheepvaartmuseum’da sergilenen dümen başı figürleri de bu düşüncenin bir başka görsel anlatımıdır. Bu çalışma 2018 yılında TÜBİTAK tarafından 2219 Yurt Dışı Doktora Sonrası Araştırma Burs Programı kapsamında desteklenmiştir. Araştırma için Amsterdam Het Scheepvaartmuseum ve diğer ilgili deniz müzelerinden izinler alınmış, bu kapsamda eserlerin fotoğrafları yazar tarafındançekilmiş ve ayrıca çalışma literatür taramasıyla tamamlanmıştır.
Keywords : Gemiler, Süsleme, Turquerie, Amsterdam, Het Scheepvaartmuseum

ORIGINAL ARTICLE URL