Forms, and Vertical and Lateral Load Capacities of Columns in Mimar Sinan’s Mosques

Duvarlar ile birlikte kolonlar, tarihi yığma yapıların çoğunda düşey ve yatay yüklerin taşınmasında ana taşıyıcı elemanlardır. Büyük Osmanlı mimarı Mimar Sinan'ın camileri incelendiğinde kolon formlarında oldukça geniş bir çeşitlilik olduğu görülmektedir. Bu durumdan hareketle bu çalışmada, Sinan'ın birkaç camisindeki kolon formları incelenmiş, geometrik boyutları ölçülerek düşey ve yanal yük taşıma kapasiteleri belirlenmiştir. İncelenen kolonlar Sinan Paşa, Kılıç Ali Paşa, Üsküdar Mihrimah Sultan, Selimiye, Şehzade ve Süleymaniye camilerinin kolonlarıdır. Öncelikle kolonların düşey kapasiteleri hem klasik gerilme denklemi hem de Abaqus programı ile hesaplanmış ve iki hesaplama yöntemi ile birbirine çok yakın sonuçlar elde edilmiştir. Daha sonra sadece Abaqus programı kullanılarak yanal yük taşıma kapasiteleri hesaplanmıştır. Kolonların yanal yük kapasiteleri üzerinde diğer ilgili faktörlerle birlikte yüksekliğin de önemli olduğu bir kez daha görülmüş ve vurgulanmıştır.