Aynı Anda Başvuru Yapan Çiftçiler Arasında Kredi Önceliklendirmesi Yapmak Amacıyla Kullanılacak Bir Karar Destek Sisteminin Geliştirilmesi

Authors : Rabia Demir, Muhammet Yorulmaz

Pages : 113-127

Doi:10.20479/bursauludagziraat.1613752

View : 28 | Download : 5

Publication Date : 2025-06-18

Article Type : Research Paper

Abstract :Günümüzde tarımsal üretim yapan çiftçilerin faaliyetleri için desteklenmesi sürdürülebilir tarım için çok önemlidir. Tarımsal faaliyetlerini sürdürebilmek adına maddi desteğe ihtiyaç duyan çiftçiler, destek sağlayan kurum ve kuruluşlara kredi başvurusu yapmaktadırlar. Aynı anda kredi başvurusu yapan çiftçiler arasında seçim yapmak uzman kişinin tecrübe ve sezgilerine göre yapılmaktadır. Bu çalışma da aynı anda başvuru yapan çiftçiler arasında öncelik kriterlerine göre kredi vermek için tercih edilecek çiftçi ya da çiftçileri belirlemek için uzman kişilere yardımcı olmak amacıyla bir karar destek sistemi (KDS) geliştirilmiştir. Geliştirilmiş olan KDS’nin model tabanında çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan “Analitik Hiyerarşi Süreci” (AHP – Analytical Hierarchy Process) yöntemi kullanılmıştır. Kriter olarak “Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) Bilgileri”, “Kredi Kayıt Burosu (KKB) Puanı”, “Borç Ödeme Performansı”, “Borcuna Sadıklığı”, “Takip Kayıt Durumu”, “Ekmiş Olduğu Ürüne İstinaden Yıllık Kazancı” gibi altı adet önceliklendirme kriteri belirlenmiştir. Kriterlerin ikili karşılaştırma puanları da KDS’nin veri tabanında depolanmaktadır. Günün değişen koşullarına göre karşılaştırma puanlarının uzman tarafından güncellenerek ağırlıkların değiştirilmesi imkanıda KDS’ye eklenmiştir. Değiştirilen puanların tutarlılık analizleri de otomatik olarak yapılmakta ve herhangi bir tutarsız puanlama yapılması durumunda hata mesajları ile uzman uyarılmaktadır. Hesaplanan çiftçi puanları ve kriter ağırlıklarına göre çiftçilerin kendi aralarında karşılaştırılarak sıralanması sağlanmıştır. Geliştirilmiş olan KDS sayesinde çiftçi kredisi veren ilgili kurum ve kuruluşta çalışmakta olan uzman kişinin aynı anda başvuru yapan çiftçiler arasında tarafsız, güvenilir ve bilimsel bir sıralama ile önceliklendirme yapmasına destek sağlanmıştır.
Keywords : Çiftçi kredi önceliklendirmesi, Çok kriterli karar verme yöntemleri (ÇKKV), Analitik hiyerarşi süreci (AHP), Karar destek sistemi (KDS)

ORIGINAL ARTICLE URL