Hava Kirliliği ile Doğal Ortam Arasındaki İlişki: Sistematik Literatür Taraması

Authors : Hilal Olcay, Fadime Yakın, Hediye Arzu Gökçe Gündüzoğlu

Pages : 701-733

Doi:10.33688/aucbd.1683803

View : 335 | Download : 603

Publication Date : 2025-10-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Bu çalışmada, Dergipark’ta “hava kirliliği” veya “hava kalitesi” kavramlarının geçtiği makalelerin incelenmesi amaçlanmıştır. 1995-2024 yılları arasında 383 makale belirlenmiş, bu yayınların 43’ü meta analiz yöntemi ile incelenmiştir. Yayınlar, hava kirliliği ile klimatik ve topografik özellikler arasındaki ilişkiyi inceleyenler ile hava kirliliği ile bitki örtüsü ilişkisini ele alanlar şeklinde iki gruba ayrılmıştır. Klimatik/topografik faktörler ile ilgili yayınların bulguları değerlendirildiğinde; yayınların 2018 ve 2022 yıllarında yoğunlaştığı, çevre mühendisliği alanındaki araştırmacıların ilk sırada yer aldığı saptanmıştır. Yapılan çalışmalarda Ankara ve Konya şehirleri çalışma sahası olarak sıklıkla seçilmiştir. Ayrıca yayınların %80,6’sında hava kirliliği ile sıcaklık, %64,5’inde ise hava kirliliği ile rüzgâr hızı arasında ters orantı olduğu saptanmıştır. Bitki ile ilgili yayınların bulgularında ise yayınların 2021 yılında artış gösterdiği, peyzaj mimarlığı alanındaki araştırmacıların çoğunlukta olduğu ve i-Tree canopy aracı ile verilerin elde edildiği sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Hava kirliliği, Hava Kalitesi, Kirletici maddeler, Sistematik literatür taraması, Doğal ortam

ORIGINAL ARTICLE URL