TÜRKİYE CUMHURİYETİ’NİN İLK ELLİ YILINDA: KÖY VE KÖYLÜ, GÖÇ VE GECEKONDULAŞMA SORUNU

Authors : Mustafa Salep
Pages : 451-488
Doi:10.18244/cttad.1548693
View : 63 | Download : 111
Publication Date : 2025-07-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan itibaren toplumsal yapı içerisinde köylülerin sorunları devlet yöneticileri tarafından sıklıkla dile getirilmiştir. Nüfusun savaşlar, toprak kayıpları ve salgın hastalıklar nedeniyle azalması, yeni kurulmuş olan devletin nüfus politikalarını doğrudan etkilemiştir. Bir taraftan nüfusun artırılması çalışmaları sürdürülmüş, diğer taraftan büyük çoğunluğu kırsal kesimde yaşayan toplumun sorunları üzerine politikalar geliştirilmiştir. Köylerde yaşayan ve tarımla uğraşan ailelerin ülke nüfusunun büyük çoğunluğunu oluşturması, köy ve köylü sorunlarının devlet yöneticilerinin ve aydınların gündeminde olmasını sağlamıştır. Köylerden şehirlere vatandaşların sorunlarına ağırlık verilmiş, iktisadi gelişmenin gerçekleştirilmesi amacıyla programlar hazırlanmış ve bu konuda çeşitli kongreler düzenlenmiştir. Tarımda modern usullerin uygulanması yanında sanayinin de geliştirilerek sektörler arasında denge oluşturulmak istenmiştir. Cumhuriyet’in ilk elli yılında köy ve köylü merkezli gelişmeler, çalışmada değerlendirilmiştir. Toprağı olmayan, yahut yeteri kadar toprağı bulunmayan köylülerin toprak talepleri ve hükûmetlerin toprak reformu çalışmaları, nüfus artış hızının İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra yükselmesi, kırsalda ekilebilir tarım arazisi gelirlerinin aileleri geçindiremeye yetmemesi, mirasla toprakların parçalanması, şehirlerde sanayi kuruluşlarının yeni iş arayışlarında ilgi odağı haline gelmesi, köylerden şehirlere göç ve göçün doğurduğu gecekondulaşma sorunu çalışma içinde analiz edilmiştir. Bu süreçte köylülerin hükûmet politikalarını benimsemesi konusunda yapılan çalışmalar ve çok partili siyasi hayatın fiilen başlaması, köylerin ve köylülerin sorunlarının yöneticiler tarafından değerlendirilmesine katkı sağlamıştır. Diğer taraftan, köylerin ve köylülerin Cumhuriyet’in ilk elli yılındaki sorunları ve sorunlara yönelik çözüm arayışları, sonraki yıllarda devlet politikalarının belirlenmesinde etkili olmuştur. Köylerden şehirlere göçün sonucu oluşan gecekondular ise büyük şehirlerde yeni bir dönemin başlangıcını oluşturmuştur. Bu çalışma ile köylerden şehirlere göçün sebeplerinin ve sonuçlarının, nüfus hareketliliği ile oluşabilecek olası sorunların tarihi arka planının analiz edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın hazırlanması sürecinde arşiv belgelerinden, meclis tutanaklarından, gazetelerden ve tetkik çalışmalardan istifade edilmiştir. Nihayet, nüfus artışının ve istihdam olanaklarının hem bireysel hem de toplumsal kararları doğrudan etkilediği anlaşılmıştır.
Keywords : Köy, Köylü, Nüfus, Köyden Şehire Göç, Gecekondu.

ORIGINAL ARTICLE URL