Pozitivist Sosyal Bilim Araştırmalarında Doğrulama ve Genelleme; Epistemolojik Bir İnceleme

Authors : Bülent BAYAT

Pages : 1-11

View : 34 | Download : 14

Publication Date : 2016-03-01

Article Type : Other Papers

Abstract :Öncelikle vurgulamalıyız ki, bu makale temel olarak, bilimsel araştırmalarda sıklıkla rastlanan ve önemli sorunlar olan “genelleme ve doğrulama” ilkelerini epistemolojik boyutları ile ele alıp incelemeyi amaçlamaktadır. Gerekçemizi, bilimsel çalışmalar sırasında araştırmacıların “araştırdıkları olgular dünyasından” elde ettikleri verileri nasıl/hangi gerekçelere dayalı olarak bilimsel bilgi halinde alana aktaracakları konusundaki kafa karışıklığı oluşturmaktadır. Elde edilen verilerin “bilimselliği” ile ilgili kararlar sadece “metodolojik/yöntem bilimsel” (ki, son derece önemlidir) perspektiften değil fakat aynı zamanda ve ilişkili olarak “Ontolojik ve Epistemolojik” perspektiften (bir zorunluluk olarak) bakılarak verilmelidir. Ontolojik-Epistemolojik kurgusu ihmal edilmiş veya kurgusu ile uyuşmayan “metodolojik” ele alışların veya sadece matematik (istatistiksel) gerekliliklerin karşılanması yolu ile “bilimsel bilginin” elde edilmiş olacağına ilişkin kabullerin “bilimsel” olarak önemli eksiklikleri içermesi kaçınılmazdır. İşte bu nedenledir ki, epistemolojik bir gereklilik olan ve araştırma evreninin seçiminde (genelleme) ve hipotezlerin kurulmasında (doğrulama) sıklıkla rastladığımız ve çoğu bilimsel olarak “kabul edilemez olan hataların varlığı” karşı karşıya kaldığımız sonuçlar olmaktadır. Bu makalenin amacı “bir derin çözüm” olmayıp, araştırmacılara gerek araştırma tasarımlarında ve gerekse süreç ve sonuçlarda kullandıkları yöntemleri (metodolojik olanı) kuran ontolojik-epistemolojik yapının aslında ne demek istediğini anlatmaya çalışmaktır.
Keywords : Ontoloji, Epistemoloji, Metodoloji, Pozitivizm, Eleştirel Pozitivizm Yanlışlama Kuralı

ORIGINAL ARTICLE URL