Bahçe Atıkları Kompostunun Yasal Düzenlemeler Çerçevesinde Toprak Şartlandırıcısı Olarak Kullanımının İncelenmesi

Bu çalışmada, bahçe atıklarından elde edilen kompost ürününün uygun yasal düzenlemeler çerçevesinde toprak şartlandırıcı olarak kullanımının uygunluğu incelenmiştir. Bahçe atıkları ile beslenen 1.35 m 3 hacimli kompost ünitesinde kompostlaştırma işlemi Nisan 2015 tarihinde başlatılmıştır. Sistem ve hava sıcaklığı kompostlaştırma süreci boyunca her gün izlenmiştir. Karbon/azot (C/N) oranının sabitlendiği ve kompost sıcaklığının hava sıcaklığına eşitlendiği noktada kompostlaştırma işlemi sonlandırılmıştır. Kompostlaştırma sürecinde hava sıcaklığı 15-18 o C aralığında değişiklik göstermiştir. 3. günde sistem sıcaklığının 70 o C’ye ulaşmasıyla termofilik safhaya geçilmiş ve kompostlaşma süreci 25 günde tamamlanmıştır. 29 Mart 2014 tarihli 28956 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan ‘‘ Tarımda Kullanılan Organ i k, Organom i neral G ü breler ve Toprak D ü zenley i c i ler  İ le M i krob i yal, Enz i m  İç er i kl i  ve Organ i k Kaynaklı D iğ er  Ü r ü nler i n  Ü ret i m i ,  İ thalatı, İ hracatı ve P i yasaya Arzına Da i r Y ö netmel i k’’ ve 5 Mart 2015 tarihli 29286 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren ‘‘Kompost Tebliği’’nde organik kaynaklı evsel kaynaklı aerobik parçalanması sonucu elde edilen kompost ürününün toprak düzenleyicisi olarak kullanılabilmesi için C/N oranının 10-30 aralığında, kuru madde içersindeki organik maddenin  %35’ten fazla, nem oranının ise %30’dan az ve mineral iyonlar halindeki tuzların 10dS/cm’den az olması gerekmektedir. Bunlara ek olarak ‘‘Kompost Tebliği’’nde kompost ürününün pH değerinin 5.5-8.5 aralığında olması şartı aranmaktadır. Kompostun metal içeriği yasal düzenlemelerde belirtilen değerlere (Cd < 1 mg/kg, Cr < 3 mg/kg, Cu < 450 mg/kg, Ni < 120 mg/kg, Pb < 150 mg/kg,  Zn < 1100 mg/kg)  uymaktadır. Ancak kompostun nem oranın yönetmelikte ve tebliğde belirtilen değerin üzerinde kaldığı tespit edilmiştir (%77.4). Yasal düzenlemeler çerçevesinde belirtilen azami nem değerinin sağlanabilmesi için, sistemin çeşitli nem dengeleyiciler kullanılarak daha düşük nem oranında başlatılması gerektiği sonucuna varılmıştır.