Sporcularda Duygusal Zekâ ile Psikolojik Sağlamlık Arasındaki İlişkide Zihinsel Dayanıklılığın Aracı Rolü

Authors : Tarkan Havadar, Nurgül Kaya

Pages : 47-64

View : 58 | Download : 38

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu araştırmanın amacı, üniversite düzeyinde spor yapan bireylerde duygusal zekâ ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkiyi incelemek ve bu ilişkide sporda zihinsel dayanıklılığın aracı rolünü test etmektir Yöntem: Araştırma ilişkisel tarama modeline dayalıdır ve örneklemi 514 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Duygusal Zekâ Özelliği Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve Sporda Zihinsel Dayanıklılık Ölçeği kullanılmıştır. Veriler, SPSS 26.0 ve PROCESS Macro 4.2 programlarıyla analiz edilmiştir. Verilerin normal dağılım gösterdiği belirlenmiş ve analizlerde Pearson korelasyon ve aracılık (mediation) testi uygulanmıştır. Bulgular: Duygusal zekâ ile psikolojik sağlamlık arasında yüksek düzeyde (r=0,715), duygusal zekâ ile zihinsel dayanıklılık arasında ise düşük düzeyde (r=0,278) pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Ancak zihinsel dayanıklılığın psikolojik sağlamlık üzerindeki dolaylı etkisi istatistiksel olarak anlamlı çıkmamıştır (B = -0,005; %95 GA: -0,029 – 0,017). Sonuç: Elde edilen bulgular, duygusal zekânın sporcularda psikolojik sağlamlık düzeylerini anlamlı ve doğrudan biçimde yordadığını, ancak bu ilişkinin zihinsel dayanıklılık aracılığıyla dolaylı bir yol üzerinden açıklanmadığını ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, spor psikolojisi uygulamalarında duygusal zekânın geliştirilmesine odaklanan yapılandırılmış eğitim ve müdahale programlarının, özellikle psikolojik sağlamlığı güçlendirmeye yönelik çalışmalar içinde önceliklendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir.
Keywords : duygusalzeka, psikolojik sağlamlık, zihinsel dayanıklık, sporcu, aracılık etkisi

ORIGINAL ARTICLE URL