Türkiye’de Dijital Oyun Bağımlılığına Yönelik Lisansüstü Tezlerin Bibliyografik İncelemesi

Authors : Yusuf Ateş, Didem Gülçin Kaya
Pages : 155-168
View : 47 | Download : 81
Publication Date : 2025-12-31
Article Type : Other Papers
Abstract :Amaç: Bu araştırmada, Türkiye’de dijital oyun bağımlılığı üzerine yapılan yüksek lisans, doktora ve tıpta uzmanlık tezlerinin bütüncül bir bakış açısıyla incelenmesi ve alanın mevcut durumunun sistematik bir biçimde ortaya konması amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi veri tabanında kayıtlı olan, 2014-2025 yılları arasındaki dijital oyun bağımlılığı konulu lisansüstü tezler incelenmiştir. Bu kapsamda, araştırmada 279 yüksek lisans, 23 doktora ve 15 tıpta uzmanlık tezi bazı değişkenler açısından (yayım yılı, tez türü, yazım dili, araştırmacı cinsiyeti, araştırma türü, veri toplama araçları ve çalışma grubu) ele alınmıştır. Bulgular: Araştırma bulgularına göre, 2017 yılından itibaren tez sayılarında önceki yıllara kıyasla bir artış gözlenmiş ve 2024 yılında 82 tez ile en yüksek seviyeye ulaşılmıştır. Lisansüstü tezlerin yazım dillerinin, bağlı bulunulan enstitü ve programların eğitim dilleri ile örtüştüğü; tezlerin çoğunun Türkçe olarak hazırlandığı ve yalnızca 6 tanesinin İngilizce dilinde yazıldığı tespit edilmiştir. Çalışmaların önemli bir kısmının yüksek lisans tezlerinden oluştuğu belirlenmiş; araştırmacı cinsiyeti açısından kadınların daha fazla temsil edildiği görülmüştür. Çalışma grupları incelendiğinde, tezlerin genellikle ortaokul, lise ve üniversite öğrencileriyle gerçekleştirildiği; araştırma yöntemleri değerlendirildiğinde ise büyük ölçüde nicel yöntemlerin tercih edildiği gözlemlenmiştir. Veri toplama araçları arasında ölçeklerin açık ara en çok kullanılan araç olduğu kaydedilmiştir. Sonuç: Elde edilen sonuçlar, Türkiye\\\'de dijital oyun bağımlılığına yönelik akademik ilginin alanyazında önemli bir yer edindiğini ancak yöntem çeşitliliği ve uluslararası görünürlük açısından geliştirilmesi gereken alanlar olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle, gelecekteki araştırmalarda yöntem çeşitliliğinin artırılması, İngilizce yazım oranının yükseltilmesi ve katılımcı gruplarının çeşitlendirilmesi önerilmektedir.
Keywords : Bağımlılık, bibliyografya, dijital oyun bağımlılığı, lisansüstü, tez

ORIGINAL ARTICLE URL