Amerika Birleşik Devletleri’nde Başkanın Kararname Çıkarma Yetkisi / Executive Order Power of the President in the United States

Authors : Özge ÇELEBİ

Pages : 179-190

Doi:10.54558/jiss.1093528

View : 61 | Download : 39

Publication Date : 2022-04-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu çalışmanın amacı, karşılaştırmalı anayasa hukuku verileri ışığında ABD’de başkanın kararname yetkisini ayrıntılarıyla ortaya koymak ve bu analiz ışığında, başkanlık rejimlerinde, başkanın kararname çıkarma yetkisinin anayasal çerçevesini çizmektir. Yöntem: Açıklayıcı araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmada, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki saf başkanlık rejiminin özellikleri incelenerek, başkanın kararname çıkarma yetkisinin sınırları, derlenen Federal Yüksek Mahkeme’nin verdiği ilke kararlarına göre ortaya konulmuştur. Bulgular: Makalede, Yüksek Mahkeme’nin başkanlık kararnamelerini, anayasal sınır, üst norm değeri, devredilmezlik ilkesi gibi ölçütler kapsamında denetlediğine ilişkin bulgulara varılmıştır. Sonuç: Bu makalede, ABD’de başkanın kararname çıkarma yetkisinin doğrudan Federal Anayasa’da yer almadığı, bu yetkinin anayasal teamüller sonuca ortaya çıkarak, Yüksek Mahkeme içtihatlarına göre şekillendiği sonucuna varılmıştır. ABD’de Başkanın kararname yetkisi yasa gücünde olmayıp, Kongre’nin ilgili kararnameye vereceği destek ise, kararnamelerin düzenlenme ve uygulama alanında son derece etkili olmaktadır. Özgünlük: Çalışmada, ABD Federal Yüksek Mahkemesi’nin, başkanlık kararnameleriyle ilgili günümüz literatüründe yürütülen tartışmalar bakımından öncü nitelik taşıyan ne tür görüşler öne sürdüğünü açıklığa kavuşturmaya yönelik incelemeler yürütülmüştür.
Keywords : Amerikan Başkanlık Sistemi, kararname yetkisi, yürütmenin düzenleyici işlemleri, hükümet sistemleri

ORIGINAL ARTICLE URL