Yazma ve Nadir Eserlerin Yönetiminde Yeterlilikler ve Yeni Yaklaşımlar

Authors : Hüseyin ODABAŞ
Pages : 219-237
Doi:10.54558/jiss.1101159
View : 40 | Download : 7
Publication Date : 2022-11-28
Article Type : Research Paper
Abstract :Amaç: Önemli bir bölümü kamuya ait kütüphaneler, arşivler ve müzelerde muhafaza edilen yazma ve nadir eserler maddi ve manevi değerleriyle öne çıkan materyaller arasında yer alır. Özellikli eserler olmaları, sağlama, değerlendirme, niteleme, yararlandırma ve koruma gibi süreçlerde onlara özgü kural ve işlemlerin uygulanmasını gerektirmektedir. Doğal olarak bu tür materyaller, bilgi, görgü ve beceri yetkinliği ile öne çıkan bireylerin sorumluluklarına ve duyarlılığına muhtaçtır. Çalışmanın amacı yazma eser kütüphanecilerinde bulunması gereken yetkinlik ve yeterliliklerin ortaya çıkartılmasını sağlamaktır. Yöntem: Çalışmada yazma eser kütüphanecilerinde bulunması gereken yeterlilik ve yetkinliklerin saptanabilmesi amacıyla nitel araştırma yönteminden yararlanılmış; bu bağlamda konu hakkında literatür taraması yapılmış ve bunlar üzerinden çıkarımlar elde edilmiştir. Bulgular: Bu çalışmada yazma ve nadir eser kütüphanelerinde gözlemlenen sorunlar hakkında değerlendirmeler yapıldıktan sonra, bilgi yöneticilerinde olması gereken yetkinlikler ve yeterlilikler irdelenmiştir. Aynı zamanda çalışmada The Association of College and Research Libraries tarafından hazırlanan ‘Guidelines: Competencies for Special Collections Professionals’ adlı rehberin ilgili yeterlilikleri ile yazma ve nadir eser kütüphanelerinin genel durumu arasında karşılaştırmalar yapılmıştır. Sonuç: Bilişim uygulamaları ve dijitalleşme ile birlikte bilgi merkezlerinde yüzyıllardır uygulanagelen bazı süreçlerin değişmeye ve/veya ortadan kalkmaya başladığı görülmektedir. Söz konusu eserler ile teknolojiyi buluşturma görevi, ilgililerde yeni becerilerin kazanılmasını da zorunlu kılmıştır. Zira bilgi kaynaklarına internet aracılığıyla erişme alışkanlığı kazanan kullanıcılar, benzer hizmetleri yazma ve nadir eserlere erişmek için de talep etmektedir. Ancak zamanla bu tür materyallerin harmanlanmış veri havuzlarına aktarılmasından sonra üstesinden gelinmesi gereken pek çok yeni sorun olduğu fark edilmiştir. Bu çalışmada yazma eser kütüphanelerinde yetkinlik ve yeterlilik zaafiyeti nedeniyle ortaya çıkan sorunların saptaması yapılmaktadır. Özgünlük: Çalışma, yazma eser kütüphanelerinde ortaya çıkan sorunları saptama ve sorunların çözümü konusunda öneriler sunma bağlamında ele alınan az sayıda çalışmalardan biri olması nedeniyle özgün değere sahiptir.
Keywords : Yazma eser, Nadir eser, Yazma ve nadir eser kütüphaneleri, Kütüphanecilerin yeterlilikleri, Manuscripts, rare books, manuscript and rare book libraries, competencies of librarians

ORIGINAL ARTICLE URL