Gaziantep Bizim Şehir: Kimlikli, İnsan Odaklı ve İklim Dirençli Akıllı Şehir Modeli

Authors : Yavuz Erdal Kayapinar
Pages : 38-68
View : 172 | Download : 266
Publication Date : 2025-12-01
Article Type : Research Paper
Abstract :Gaziantep Bizim Şehir Projesi kentin geleneksel kimliğini koruyarak yeşil, güvenli, insan odaklı, kimlikli ve akıllı şehir kavramlarını bütünleştiren özgün bir kentsel gelişim modelidir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda 30 akademisyenin katkısıyla geliştirilen proje, 287 hektarlık bir alanda çağdaş, sürdürülebilir ve erişilebilir bir yaşam alanı oluşturmayı amaçlamaktadır. Çalışma, yerel kimlik ve kültürel mirasın korunmasıyla birlikte, çevresel sürdürülebilirlik ve teknolojik yeniliklerin dengelendiği bütüncül bir planlama yaklaşımı ortaya koymaktadır. Yöntem olarak geleneksel Gaziantep dokusundan esinlenen mekânsal planlama ilkeleri; yaya öncelikli ulaşım, yeşil koridorlar, mikroklimatik tasarım, yenilenebilir enerji sistemleri ve akıllı altyapı bileşenleriyle entegre edilmiştir. Bu kapsamda 1/100.000 ölçekten 1/100 ölçeğe kadar uzanan kademeli planlama süreci yürütülmüş, nazım ve uygulama imar planları, kentsel tasarım ve mimari avan projeleri hazırlanmıştır. Bulgular, yaya erişimini, bisikletli ulaşımı ve toplu taşımayı önceliklendiren kentsel tasarımın karbon salımlarını azalttığını; pasif ısıtma-soğutma, yağmur suyu hasadı ve akıllı sulama sistemlerinin enerji ve su verimliliğini önemli ölçüde artırdığını göstermektedir. Ayrıca yerel mimari tipolojilerin çağdaş biçimde yeniden yorumlanması, kent kimliğinin korunmasında ve kullanıcı memnuniyetinde etkili olmuştur. Sonuç olarak proje yalnızca teknolojik bir akıllı şehir modeli sunmakla kalmayıp; insan ölçeğini, kültürel sürekliliği, sosyal kapsayıcılığı ve çevresel verimliliği bir arada ele alan hibrit bir yaklaşım geliştirmiştir. Bu yönüyle Gaziantep örneği Türkiye’deki akıllı şehir planlamasına iklim dirençli, kimlikli ve sürdürülebilir bir vizyon kazandıran yenilikçi bir model olarak değerlendirilmektedir.
Keywords : Akıllı Şehir, Sürdürülebilirlik, Kentsel Tasarım, Kimlik, Gaziantep

ORIGINAL ARTICLE URL