Depresyon tanısı olan ve insomnia yaşayan bireylere uygulanan bilişsel davranışçı terapi müdahalesinin insomnia üzerine etkisi: Meta analiz

Authors : Tuğba Sarı, Halil İbrahim Bilkay

Pages : 295-308

Doi:10.30569/adiyamansaglik.1687430

View : 70 | Download : 64

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Review Paper

Abstract :Amaç: Bu meta-analiz, depresyon tanısı almış ve insomnia yaşayan bireylerde bilişsel davranışçı terapinin insomnia semptomlarına etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: PRISMA yönergelerine uygun olarak yürütülen çalışmada, Ekim 2024-Mart 2025 arasında beş veri tabanında literatür taranmış, deneysel tasarımlı BDT müdahale çalışmaları dahil edilmiştir. Veriler Comprehensive Meta-Analysis v2 ile analiz edilerek Cohen’s d ile etki büyüklüğü hesaplanmış, rastgele etkiler modeli kullanılmıştır. Bulgular: Toplam 11 RCT çalışmasından elde edilen 2658 katılımcının verileri analiz edilmiş; BDT’nin insomnia şiddetini anlamlı düzeyde azalttığı görülmüştür (SMD =-1,392; %95 GA:-1,562, -1,223; p<0,001). Etki büyüklüğü müdahale yöntemi, seans sayısı ve ülkeye göre değişmiştir. Sonuç: Bulgular, BDT’nin depresyonla ilişkili insomnia tedavisinde etkili olduğunu göstermektedir.
Keywords : Bilişsel davranışçı terapi, Depresyon, İnsomnia, Meta-analiz

ORIGINAL ARTICLE URL