Yerel zemin koşullarının ve deprem ivmelerinin betonarme yüksek katlı binaların performansına etkisi

Authors : Jülide Yüzbaşı, Fatih Avcil, Aydın Büyüksaraç, Mehmet Salih Keskin, Ercan Işık, Enes Arkan

Pages : 777-788

Doi:10.24012/dumf.1651028

View : 88 | Download : 132

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Artan nüfus yoğunluğu kentleşmeyi hızlandırmış ve dünya genelinde çok katlı betonarme binaların yaygın olarak tercih edilen bir seçenek haline gelmesine neden olmuştur. Bu yapıların dinamik yükleri taşıyabilme kapasitesine sahip olmaları hem yapısal karakteristiklerine hem de yerel zemin koşulları ile deprem düzeyleri gibi yapısal olmayan faktörlere bağlıdır. Bu makale, betonarme çok katlı yapıların performansını, farklı yerel zemin koşulları ve deprem bölgelerinin etkileri açısından incelemektedir. Yapıların deprem performanslarının belirlenmesinde kullanılan hedef yer değiştirmeler bağlamında bu etkiler incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda seçilen 12 katlı betonarme yapı modeli üzerinden dört farklı yerel zemin sınıfı ve dört farklı deprem düzeyi dikkate alınarak yapısal analizler ayrı ayrı gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, zemin kaynaklı hasarların yanı sıra çok katlı betonarme yapılarda oluşan hasarlar 2023 Kahramanmaraş depremleri ışığında incelenmiştir. Çalışma ile farklı yerel zemin koşulları ve farklı deprem düzeylerinin yanı sıra farklı deprem aşılma olasılıkları için elde edilen hedef yer değiştirmeler karşılaştırılarak öneriler yapılmıştır. Maksimum yer ivmesi arttıkça ve yerel zemin koşulları zayıfladıkça yapılardan beklenen hedef yer değiştirmeler artmaktadır. Hatay ili için en büyük hedef yer değiştirme değerleri elde edilirken, Adıyaman ilinde ise en küçük hedef yer değiştirme değerleri elde edilmiştir.
Keywords : Deprem, çok katlı, betonarme, hasar, yerel zemin, deprem bölgesi, hedef yer değiştirme

ORIGINAL ARTICLE URL