Tuğla Üretiminden Kaynaklı Küresel Isınma Potansiyelinin Çevresel Ürün Beyanları Verileri Bağlamında İncelenmesi

Authors : Yusuf Eşidir, Arzuhan Burcu Gültekin, Hüseyin Yılmaz Aruntaş, Çiğdem Belgin Dikmen

Pages : 1151-1156

Doi:10.24012/dumf.1758146

View : 70 | Download : 79

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Son yüzyılda hız kazanan nüfus artışı, sanayileşme ve kentleşme süreçleri, yapılaşma ihtiyacını önemli ölçüde artırmıştır. Bu gelişmeler, yapı malzemelerine olan talebin artmasına ve dolayısıyla inşaat sektöründe daha fazla malzeme kullanımına yol açmıştır. Ancak yapı malzemelerinin üretim süreçleri, özellikle sera gazı salımları açısından çevresel etkiler doğurmakta ve küresel ısınma ile iklim değişikliği gibi küresel sorunları tetiklemektedir. Tarihi oldukça eski dönemlere dayanan tuğla, günümüzde de yaygın şekilde kullanılan temel yapı malzemelerinden biridir. Bu çalışmada, tuğla üretiminin çevresel etkileri incelenmiş; özellikle üretim kaynaklı salımların küresel ısınma üzerindeki etkisi ilgili veriler ışığında değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında, Yaşam Döngüsü Değerlendirme (YDD) yaklaşımı temel alınarak hazırlanmış olan ve ISO 21930 ile ISO 14025 standartlarına uygun olarak yayımlanmış Çevresel Ürün Beyanları (EPD) analiz edilmiştir. Bu belgelerde yer alan Küresel Isınma Potansiyeli (GWP) verileri üzerinden değerlendirmeler yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, 1 ton tuğla üretiminin yaklaşık 230 ila 250 kg CO₂-eşdeğer sera gazı salımına neden olduğu belirlenmiştir. Bu salımların azaltılması için, özellikle pişirme aşamasında olmak üzere tüm üretim sürecinde enerji verimliliği yüksek teknolojilerin kullanılması önerilmektedir. Ayrıca, Türkiye’de faaliyet gösteren tuğla üreticilerinin EPD belgesi edinmelerinin, çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlayacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : yaşam döngüsü değerlendirme, tuğla, yapı malzemeleri, küresel ısınma, iklim değişikliği

ORIGINAL ARTICLE URL