Ünsüz İkizleşmesinin Türkçedeki Akustik Görünümleri
Authors : İpek Pınar UZUN, Kader REYHAN
Pages : 84-118
Doi:10.33690/dilder.642536
View : 41 | Download : 21
Publication Date : 2020-07-07
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu araştırmada, Türkçede içses konumunda oluşan ünsüz ikizleşmesinin akustik sesbilgisel görünümleri betimlenmeye çalışılmıştır. Ergenç ve Bekâr (2013)’te geliştirilen ünsüz ikizleşmesi modelinin akustik sesbilgisel açıdan nasıl bir işleyişi olduğunu araştıran bu çalışmada şu sorulara yanıt aranmaktadır: (a) Türkçede ünsüz ikizleşmesi, ikizleşen ünsüz çiftlerinin süreleri arasında ünsüzlerin fiziksel özelliklerine dayalı bir farklılık oluşturmakta mıdır? (b) Türkçede ünsüz çiftlerinin titreşim özelliklerindeki farklılıklara dayalı olarak F2 formant frekansında ayırıcı özellik gösteren bir farklılık görülmekte midir? (c) Türkçede ikizleşme içeren ünsüz çiftleri ile modelde sınıflandırılan ünsüzler arasında akustik sesbilgisel özellikleri açısından uyumluluk bulunmakta mıdır? (d) İkizleşen ünsüz çiftlerinin akustik özellikleri, Türkçede ünsüzlerin üçboyutluluk (bkz. Selen 1979; Ergenç, 1989) özellikleriyle benzerlik ya da farklılık göstermekte midir? Araştırmanın örneklem grubu anadili Türkçe olan 20 sağlıklı katılımcılardan oluşmaktadır. Dış sesten yalıtılmış bir ortamda toplanan sözlü dil verileri, formant frekansları, sesletim süreleri ve yoğunluk değerleri açısından incelenmiştir. İstatistiksel veriler, R dilinde Doğrusal Karma Analizi Modeli çerçevesinde çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular, Türkçede Ünsüz İkizleşmesi Modelinde tekünsüzleşme sınıflamasındaki ünsüzlerin yeniden değerlendirilmesi ve ikizleşmenin ünsüzlerin üçboyutluluğuna göre incelenmesi gerekliliğini ortaya koymuştur.Keywords : phonology, phonetics, gemination, Turkish, formant
ORIGINAL ARTICLE URL