Siberkondria ile İlişkili Değişkenler: Türkiye Örneği

Authors : Hülya Arslantaş, Can Karadeniz, Rüveyda Yüksel

Pages : 145-172

Doi:10.46237/amusbfd.1585434

View : 153 | Download : 225

Publication Date : 2026-01-31

Article Type : Review Paper

Abstract :Amaç: Siberkondria kişilerin çevrim içi sağlık bilgilerine aşırı derecede başvurup, tekrar tekrar arama davranışını tanımlayan bir kavramdır. Bu davranış sağlık bilgilerinin yanlış yorumlanması sonucunu doğurabilir. Bu çalışma siberkondria konusunda yapılan araştırmaların mevcut durumunu incelemek ve bunları derlemek için kullanılan değişkenleri bir araya getirmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Bu amaçla, “‘Siberkondri’ or ‘Siberkondria’ or ‘Cyberchondria in Turkey’” [Tüm Alanlar] MeSH terimleri veya boolean operatörleri kullanılarak -veya modifiye edilerek- EBSCO, Google Scholar, Türkiye Atıf Dizini, Web of Science ve PUBMED veri tabanlarında tarandı. 2018 yılından sonra Türkiye’de yapılmış ve 2018-2023 yılları arasında yayınlanmış araştırmalar incelenmiş olup erişilen 55 çalışma incelenmeye uygun bulunmuştur. Bulgular: Çalışmaların çoğunun Siberkondri Ciddiyet Ölçeği kullanılarak yapıldığı belirlenmiştir. Siberkondria üzerine yapılan araştırmaların çoğunlukla demografik özellikler, sağlık kaygısı, siberkondria düzeyi, internet bağımlılığı gibi değişkenleri içerdiği görülmektedir. Gözden geçirilen değişkenler arasında sağlıkla ilgili sorunlar için interneti kullanma sıklığı, internette belirti arama, sosyal medyadan elde edilen sağlık bilgilerine güvenme, internette doktor tarafından önerilen ilaç veya tedaviyi arama, doktoru internette önerilen ilaç veya tıbbi prosedürleri reçete etmeye ikna etme girişimi ve interneti kişinin kendi sağlık durumunu izlemek için kullanılabileceği inancı olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Siberkondria üzerine yapılan çalışmaların sayısındaki hızlı artışın bu konunun önemli bir araştırma alanı olduğunu gösterdiği söylenebilir. Bu çalışma, siberkondria üzerine gelecekte yapılacak araştırmalar için bir temel oluşturabilir ve bu konuda çalışmalar yapacak araştırmacılara yol gösterici olabilir.
Keywords : Siberkondria, Türkiye, Gözden Geçirme

ORIGINAL ARTICLE URL