TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM

Authors : İbrahim Karacadağlı, Feyza Görez

Pages : 172-203

Doi:10.61134/audodilder.1727537

View : 62 | Download : 36

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Çin’de tarih boyunca meydana gelen birçok sosyal-siyasi olaylara ve doğal afetlere rağmen, nüfus artışı tarih boyunca hızla artmaya devam etmiştir. Bu sebeple nüfus artışına yönelik resmî nüfus politikaları geliştirilmiştir. Mao döneminde nüfus, bir kalkınma ve üretim gücü olarak değerlendirilmiş; nüfus artışını teşvik eden politikalar uygulanmıştır. Ancak yaşanan Büyük Kıtlık sonrasında, doğum kontrol politikaları benimsenmeye başlanmıştır. Mao’nun ölümünün ardından yönetime gelen Deng Xiaoping ise, 1980 yılında tek çocuk politikasını yürürlüğe koyarak katı ve zorunlu bir nüfus politikası süreci başlatmıştır. Bu çalışmada, Çin Halk Cumhuriyeti döneminde uygulanmış olan nüfus politikaları tarihsel bir perspektifle ele alınmakta; Mao döneminden başlayarak Tek Çocuk, İki Çocuk ve Üç Çocuk Politikaları kronolojik olarak incelenmektedir. Çalışmada ayrıca bu politikaların yalnızca demografik yapıya değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet dengesi, yaşlı nüfusun artışı, kırsal-kentsel eşitsizlikler ve sosyal güvenlik sistemi üzerindeki etkilerine de odaklanılmaktadır. Bu bağlamda makale, Çin’in nüfus politikalarının tarihsel evrimini ortaya koyarken, bu politikaların sonuçlarını analiz etmeyi amaçlamaktadır.
Keywords : Çin, Nüfus Politikası, Tek Çocuk Politikası, Demografik Dönüşüm, Aile Planlaması

ORIGINAL ARTICLE URL