Fuat Sevimay’ın Kapalıçarşı Romanında Tarih, Üstkurmaca ve Metinlerarasılık

Authors : İsmail Alper Kumsar

Pages : 539-565

Doi:10.31465/eeder.1716365

View : 117 | Download : 551

Publication Date : 2025-10-27

Article Type : Research Paper

Abstract :Fuat Sevimay’ın Kapalıçarşı isimli eseri, İstanbul’un önemli ticaret merkezlerinden olan Kapalıçarşı’nın inşasından başlayarak yaklaşık beş yüz elli yıllık tarihini ele alan bir romandır. Ancak metin, tarihsel bir zemin üzerine otursa da tarihî bir roman olma iddiasında değil. Yazar, tarihî kahramanlar ve olaylar arasında anlamlı bir bağ kurmayı hedeflemiyor, tarihî hadiseleri bilinçli olarak anakronik bir tavırla ele alıyor, mitleştirilmiş tarihî şahısları sıradan insani özellikleriyle sunuyor; büyük ve ciddi sebeplere bağlanan meşhur olayları basit ve komik nedenlerle ilişkilendiriyor. Eserde postmodern romanlara özgü üstkurmaca tekniği yoğun biçimde kullanılıyor. Yazar anlatıcı romanın birçok yerinde okura seslenerek kimi kahramanların akıbetlerini birtakım hadiselerin varacağı sonucu, romanın ilerleyen satırlarında karşılaşılacak olayları önceden ifade ediyor. Olay akışına müdahale etmek, okura seslenmek, zamansal kırılmalar yaratmak, büyülü gerçekçi bir tavır takınmak gibi yollar deneyerek metnin nesnel gerçeklikle arasındaki mesafeyi her fırsatta belirginleştiriyor. Kapalıçarşı’nın insan çeşitliliğine vurgu yapmak; farklı medeniyetlere merkez olmuş İstanbul’un palimpsest yapısını hissettirmek, romanın ironik yapısını güçlendirmek gibi amaçlarla birbirinden farklı zaman ve şartlarda oluşmuş metinler / tablolar arasında ilişkiler kuruyor. Bu makalede, birçok bakımdan postmodern özellikler taşıyan Kapalıçarşı’nın tarihle ilişkisini, üstkurmaca tekniğini kullanış biçimini ve metinler arası göndermelerini ele aldım. Metnin yapısını, arka planındaki felsefi, düşünsel birikimi değerlendirdim.
Keywords : Fuat Sevimay, Kapalıçarşı, roman, postmodernizm, üstkurmaca, metinlerarasılık

ORIGINAL ARTICLE URL