İllerin İnsani Gelişme Endeksinin Veri Zarflama Analizi İle Ölçülmesi

Authors : Atalay ÇAĞLAR, Nur Duygu KETEN

Pages : 565-578

View : 89 | Download : 13

Publication Date : 2018-10-23

Article Type : Research Paper

Abstract :düzeylerinin kıyaslanabilmesi için ülkede yaşayan insanların refah düzeylerini ölçmektedir. İnsanların yaşam düzeylerinin, sağlık hizmetlerinin, eğitimlerinin ve diğer koşulların ekonomik büyüme ile birlikte iyileşmesini ifade eden insani gelişme; UNDP tarafından 1990 yılından beri İnsani Gelişme Endeksi (İGE) olarak hesaplanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Mahlberg ve Obersteiner (2001)’ın İGE’yi Veri Zarflama Analizi (VZA) ile hesaplanmasını önerdiği çalışmayı temel alarak Türkiye’deki illerin 2013 yılındaki İGE’sini belirlemektir. Veriler, UNDP’nin İGE göstergelerine bağlı kalınarak Türkiye’de il bazında 2013 yılı İGE’sini hesaplayan Gülel vd. (2017) çalışmasından elde edilmiştir. Çalışmada ilk olarak VZA modellerinden çıktı yönlü CCR modeli kullanılmıştır. Ayrıca, ikinci bir yaklaşımla çıktıların ağırlıklarının birbirine oranlarına sınırlama getirilerek Garanti Bölgesi (AR) ile de İGE hesaplanmıştır. İki yaklaşımda da son sırada yer alan illerin genel olarak Türkiye’nin doğusunda kalan iller olduğu belirlenmiştir.
Keywords : Veri Zarflama Analizi, İnsani Gelişme Endeksi, Eğitim Endeksi, Sağlık Endeksi, Gelir Endeksi

ORIGINAL ARTICLE URL