Bilim ve Eğitim Üzerine Görüşler Ölçeğinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayış Alt Boyutlarının Türkçeye Uyarlanması: Bir Rasch Analizi Çalışması

Authors : Osman Akşit

Pages : 47-67

Doi:10.12984/egeefd.1512596

View : 134 | Download : 118

Publication Date : 2025-03-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada, Chen (2006) tarafından geliştirilen Bilim ve Eğitim Üzerine Görüşler (BEÜG) ölçeğinin bilimin doğasına yönelik anlayış alt boyutlarının Rasch modeli kullanılarak Türkçeye uyarlanması yapılmıştır. BEÜG ölçeği, lisans seviyesinde öğrenim gören öğrencilerin bilimin doğası unsurlarına yönelik anlayışlarını ve bu unsurların öğretimine yönelik tutumlarını ölçmeyi amaçlamaktadır. Bu araştırmanın örneklemini, İstanbul ilinde bulunan bir devlet üniversitesinin çeşitli bölümlerinde öğrenim gören toplam 216 lisans öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak katılımcılara ulaşılmıştır. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu ve sekiz alt boyuttan oluşan BEÜG ölçeği olmak üzere iki farklı veri toplama aracı kullanılmıştır. Veri analizi aşamasında model uyum analizi, maddelerin ayırt ediciliği ve güvenirliği, maddelerin iç tutarlılığı, tek boyutluluk ve madde yanlılığı analizi yapılmıştır. Ölçeğin görünüş ve kapsam geçerliği üç kişiden oluşan bir uzman paneli tarafından değerlendirilmiştir. Ek olarak, ölçeğin her bir alt boyutundaki maddelerin iç tutarlığını değerlendirmek amacıyla Cronbach alfa iç tutarlık katsayısı hesaplanmış ve bu katsayının .48 ile .82 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, bilimin doğasına yönelik anlayışlara odaklanan toplam 8 alt boyut ve 45 maddeden oluşan Türkçeye uyarlanmış BEÜG ölçeğinin, lisans düzeyindeki öğrencilerin bilimin doğası unsurlarına yönelik anlayışlarını ölçmek için genel olarak geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir.
Keywords : Bilimin doğası, Fen eğitimi, Ölçek uyarlama, Lisans öğrencileri, Rasch analizi

ORIGINAL ARTICLE URL