İklim Krizi Çağında Türkiye Yükseköğretiminde Yeşil İnovasyon ve Dönüşüm Stratejileri

Authors : Ahmet Çelebi
Pages : 101-116
Doi:10.58689/eibd.1722454
View : 87 | Download : 266
Publication Date : 2025-11-06
Article Type : Research Paper
Abstract :Küresel ölçekte derinleşen iklim krizi, sadece çevresel değil; ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarıyla da insanlığın geleceğini tehdit eden çok yönlü bir vakadır. Yükseköğretim kurumları, bilgi üretimi, insan gücü yetiştirme ve sosyal sorumluluk işlevleri nedeniyle yeşil dönüşümün temel aktörleri arasında yer almaktadır. Bu çalışma, Türkiye Yükseköğretim sisteminin yeşil inovasyon ve dönüşüm stratejileri kapsamında nasıl yeniden yapılandırılması gerektiğini çok boyutlu biçimde analiz etmektedir. Çalışmada öncelikle yeşil dönüşümün küresel boyuttaki gerekçeleri, stratejileri ve eğitimle ilişkisi irdelenmiş; ardından Türkiye’nin Paris Anlaşması, Avrupa Yeşil Mutabakatı ve 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi doğrultusundaki yükümlülükleri değerlendirilmiştir. Yükseköğretim Kurulumuzun bilimsel temelli öngörülerle uyumlu çalışmaları ve güncel uygulamalara dayalı olarak Yükseköğretim sisteminde yeşil dönüşümün bütüncül bir modelle gerçekleştirilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır. Eğitim politikalarının çevre odaklı bir yaklaşımla yeniden şekillendirilmesi, yalnızca bireysel bilinçlenme değil; aynı zamanda ulusal kalkınma stratejileriyle bütünleşen yapısal bir dönüşüm için elzemdir. Türkiye Millî Eğitim Bakanlığı ile Yükseköğretim Kurulu’nun son yıllarda eğitim sisteminde yeşil dönüşümü destekleyici adımlar attığı gözlemlenmektedir. Bu çabaların sistematik ve kurumsal bir yapıya kavuşturulması amacıyla ilk olarak sürdürülebilir kalkınma, iklim değişikliği ve çevre yönetimi alanlarında uzman insan kaynağı yetiştirmeye yönelik yeni lisansüstü programların açılması ve tematik araştırma enstitülerinin kurulması gerekmektedir. Bu kuruluşlar, Türkiye’nin yeşil dönüşüm vizyonuna akademik katkı sağlayacak stratejik merkezler niteliğinde olacaktır.
Keywords : YÖK, Yeşil Dönüşüm, Eğitim

ORIGINAL ARTICLE URL