Türkiye’de İklim Değişikliği ile Tüketici Enflasyonu İlişkisi; VAR ve Nedensellik Analizi

Authors : İsmail Cem Özkurt

Pages : 1099-1115

Doi:10.35341/afet.1620453

View : 104 | Download : 143

Publication Date : 2025-11-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İklim değişikliğinin sanayi devrimi ile birlikte başladığı kabul edilmekle birlikte olumsuz etkileri son on yıllarda gittikçe artmıştır. Küresel bir sorun olan iklim değişikliği tüm ülkeleri etkilerken iklim değişikliğinin ortaya koyduğu ekonomik etkiler ise ülke özelinde incelenmektedir. Çalışmanın amacı, sadece bir çevre sorunu değil aynı zamanda ekonomik bir sorun olan iklim değişikliğinin Türkiye’de tüketici enflasyonuna etkisini ortaya koyabilmektir. Analiz 1981-2023 dönemini kapsayan yıllık verilerden oluşmaktadır. Çalışmada yöntem olarak kullanılan Varyans Ayrıştırması, Etki-Tepki ve Granger Nedensellik Testi sonuçlarına göre sera gazı emisyonları ve sıcaklık değişimleri tüketici enflasyonunda meydana gelen değişimin nedenidir. Aynı zamanda sera gazı emisyonlarından sıcaklık değişimlerine doğru da tek yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göre sera gazı emisyonlarının Türkiye’de tüketici enflasyonunu doğrudan ve dolaylı yoldan en çok etkileyen etmen olduğu tespit edilmiştir. İklim değişikliğinin küresel bir sorun olması nedeniyle sadece tek bir ülkenin çabalarıyla bu sorunu çözmek mümkün değildir. Bu nedenle vakit çok geç olmadan bu sorunun çözümüne yönelik küresel olarak acil tedbirler alınmalıdır.
Keywords : İklim Değişikliği, Nedensellik Analizi, Tüketici Enflasyonu, VAR Analizi

ORIGINAL ARTICLE URL