Türkiye’de Eğitim Alanında Yayımlanan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Uygunluğunun Çok Yüzeyli Rasch Modeli ile İncelenmesi

Authors : Gülden KAYA UYANIK, Neşe GÜLER, Gülşen TAŞDELEN TEKER, Süleyman DEMİR

Pages : 183-199

Doi:10.21031/epod.291367

View : 45 | Download : 9

Publication Date : 2017-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın amacı Türkiye’de 2010-2015 yılları arasında sosyal bilimler atıf indeksinde (Social Sciences Citation Index- SSCI) taranan bilimsel dergilerde yayımlanmış ölçek geliştirme çalışmalarının, ölçek geliştirme sürecindeki adımları ne derece sağlayabildiklerini incelemektir. Araştırma kapsamında Türkiye’de eğitim alanındaki üç dergide 2010-2015 yılları arasında yayınlanan 57 ölçek geliştirme makalesi, Ölçme ve Değerlendirme alanında dört uzman tarafından araştırmacıların geliştirdiği “Ölçek Geliştirme Makaleleri İnceleme Formu” ile puanlanmıştır. Ölçek Geliştirme Makaleleri İnceleme Formu alan yazında olan genel görüşler dikkate alınarak 19 maddeden oluşan bir form olarak düzenlenmiştir. Analizler çok yüzeyli Rasch modeli (ÇYRM) için FACETS ve frekans analizi için SPSS programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada yer alan üç yüzeyin (makalelerin belirlenen ölçütleri karşılama düzeyi, değerlendirme formunda kullanılan ölçütler ve puanlayıcılar) ve değerlendirmedeki ölçütlerin puanlama düzeylerine ait bulgular ayrı ayrı elde edilmiştir. Analizler sonucunda, Logit cetvele göre çalışmada esas alınan ölçütleri karşılayabilme düzeyi en yüksek 14 numaralı makalenin ve en düşük 27 numaralı makalenin olduğu gözlenmektedir. Değerlendirme formunda yer alan ölçütler incelendiğinde güçlük düzeyi en yüksek (karşılanması en zor) 16. ölçüt ( Ölçüt geçerliği analizi sonucu elde edilen değerler uygundur) iken güçlük düzeyi en düşük (karşılanması en kolay) 3. ölçüt ( Ölçeğin amacına uygun bir hedef kitle belirlenmiştir. ) olduğu belirlenmiştir. Puanlayıcılara ait ölçümler incelendiğinde ise 4. puanlayıcının en katı (en yüksek pozitif değer), 1. puanlayıcının ise en cömert (en düşük negatif değer) puanlayıcı olduğu gözlenmektedir. Ayrıca incelenen 57 makalenin 27 tanesinde (%47,4) geliştirilen ölçekler makale içeriğinde verilirken 30 makalede (%52,6) bu durum gözlenmemiştir. Geliştirilen ölçeklerin diğer araştırmacılar tarafından kullanıldığında puanlamanın nasıl yapılacağına dair bilginin verilme durumu ise makalelerin %56,1’inde (32 makale) gözlenirken % 43,9’unda (25 makale) puanlama ile ilgili bir bilgiye rastlanmamıştır.
Keywords : Ölçek geliştirme, çok yüzeyli rasch modeli, eğitim bilimleri

ORIGINAL ARTICLE URL