Öğrencilerin toplumsal köken özellikleri ve istenmeyen davranışlar: Meslek liselerinde bir durum analizi

Authors : Hayriye YEŞİL, Binali TUNÇ

Pages : 185-206

Doi:10.30900/kafkasegt.750179

View : 37 | Download : 9

Publication Date : 2020-08-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırmanın amacı, eğitimci ve öğrenci görüşlerine dayalı olarak, mesleki-teknik liselerde yaşanan istenmeyen davranış sorunlarını, öğrencilerin toplumsal köken özellikleri temelinde değerlendirmektir. Bu amaçla araştırmada, mesleki-teknik liselerde yaşanan istenmeyen davranışlar, ailelerin eğitimsel, ekonomik, kültürel ve eğitim algısı ile ilişkilendirilmiştir. Araştırmanın, eğitimde disiplin konulu araştırmaların genelinden ayrılan yönü, öğrencilerin istenmeyen davranışlarının öncesiz, bireysel ve okul içi bir durum olarak ele almamasıdır. Çalışma, toplumsal köken özelliklerinin yarattığı yoksunluğun, öğrencilerin, istenmeyen davranışlarına nasıl yol açabildiğini, eğitim bileşenlerinin gözünden ortaya koymaya çalıştığından, nitel araştırma desenine uygun düzenlenmiştir. Araştırmada Mersin ilindeki iki mesleki-teknik Anadolu lisesindeki üç yönetici, üç rehber öğretmen, beş branş öğretmeni ve on iki öğrenciyle yüz yüze görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelerde öne çıkan noktalara ilişkin betimsel düzeydeki analizler, katılımcılardan doğrudan alıntılarla desteklenerek, değerlendirmeler yapılmıştır. Araştırmada katılımcı ifadeleri, öğrencilerin yoksun ailelerden geldiğini, istenmeyen davranışların büyük ölçüde yoksun yaşam koşullarından kaynaklı olduğunu göstermektedir. Katılımcılar, parçalanmış aile, ekonomik ve eğitim seviyesi düşük, aile içi iletişimin zayıf olduğu ailelerin çocuklarının daha fazla istenmeyen davranış sorunu yaşadıklarını dile getirmişlerdir. Öğrencilerin çok büyük kısmının mesleki-teknik liseye gelme motivasyonu kısa yoldan bir mesleki beceri kazanarak gelir elde edebilecek bir işe girmektir. Ailelerin, çocuklarının eğitimine ilişkin beklentileri düşüktür. Öğrenciler gereksinimlerini karşılamak için hırsızlık, arkadaşlarından zorla para alma, devamsızlık ve okul terki gibi davranışlara başvurmakta; bunda ebeveynlerin kendi sorunlarıyla ilgilenirken, çocuklarını ihmal etmelerinin önemli bir payı olmaktadır. Ailelerde özellikle baba figürü eğitimsel tercihlerde belirleyici olurken, annelerin çocuklarına ilişkin kararlarda etkisi sınırlıdır. Yine birçok aile, çocuklarının gelir elde etmelerine ihtiyaç duyduklarından bazı zamanlarda çocuklarını okula göndermek yerine yevmiyeli işlere göndermektedirler.
Keywords : Disiplin, mesleki teknik liselerde istenmeyen davranışlar, öğrenci sosyo ekonomik özellikleri

ORIGINAL ARTICLE URL