Acil Toplanma Alanlarının Deprem Sonrası Erişilebilirliği: Bayraklı’da (İzmir) Mahalle Düzeyinde Tahliye Planlaması

Authors : Fatma Şenol, Gamzenur Aygün, Gülcan Bulut

Pages : 50-71

Doi:10.58317/eksen.1810611

View : 61 | Download : 65

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Afet yönetiminde deprem risk analizi ve acil tahliye planlaması kritik bir öneme sahiptir. Türkiye’de birçok yerleşim alanı deprem olasılığı ile karşı karşıya iken, merkezi ve yerel yönetimlerin acil toplanma alanlarının ve tahliye rotalarının uygunluğunu incelemesi ve öneri iyileştirmeleri afet yönetimi senaryolarına entegre etmesi önemlidir. Bu çalışma, bu amaca yönelik gerek veri toplama ve veri analiz etme aşamalarını detaylandırarak, gerekse örnek çalışma alanı üzerinden sonuçların yeniden değerlendirmesini sonucu öneri uygulama sunarak karar verme süreçlerine katkı koymayı hedeflemektedir. Çalışma deprem sonrasında mahalle düzeyindeki acil toplanma alanlarına yürüyerek erişim seviyesini ve bu alanlara hızlı ve güvenli tahliye rotalarının nasıl planlanabileceğini araştırmaktadır. Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) araçlarını kullanarak, İzmir\\\'in yüksek riskli ilçelerinden biri olarak çalışma kapsamında belirlenen Bayraklı\\\'nın Mansuroğlu mahallesine odaklanılmaktadır. Çalışmada, Mansuroğlu mahallesi örneğinde, acil toplanma alanlarının deprem anında erişimi ve konut adalarından bu alanlara doğru tahliye rotalarının analizi “kapsamcıl tahliye rota analizi” (CEA) modeli (No vd., 2020) ve bu çalışmada geliştirilen CEA-2 modeli yardımıyla yapılmakta ve modeller karşılaştırılmaktadır. Ayrıca mekân dizim analizi ile daha etkin tahliye rotaları planlaması için ek toplanma alanlarının yer seçimi önerileri yapılmaktadır. Sonuçlara göre, CEA-2 modeli, CEA modeline kıyasla ortalama tahliye mesafesini etkili bir şekilde azaltmakta ve mahalle düzeyinde daha etkin bir tahliye planlamasına olanak tanımaktadır. Mansuroğlu örneğinde, yeni acil toplanma alanları için konumlar tahliye rotalarının etkinliğini artıracaktır.
Keywords : Deprem risk analizi, Acil toplanma alanları erişilebilirliği, Deprem tahliye rota planlaması, Afet yönetimi

ORIGINAL ARTICLE URL