İran’da Vehhâbîlik Konulu Akademik Yayınlar Bibliyografyası: Medreselerin Üçüncü Seviye Seminer Risaleleri ve Mezûniyet Risaleleri ile Üniversitelerin Dinî İlimler Programlarının Yük-sek Lisans ve Doktora Tezleri

Authors : Zekeriya Doğrusözlü, Mehmet Kubat

Pages : 876-902

Doi:10.18403/emakalat.1381250

View : 195 | Download : 369

Publication Date : 2023-12-31

Article Type : Other Papers

Abstract :Şiî mezhebi ile Selefî akım arasındaki çatışmanın öteden beri devam ettiği bilinmektedir. Genellikle “Şiî-Sünnî” çatışması şeklinde lanse edilen bu mücadele, aslında “Şiî-Hilâli” olarak olarak adlandırılan ve birçok ülkeye dağılmış olan Şiî nüfusu bünyesine dahil etme amacı güden İran ile ülkesinde önemli oranda Şiî nüfusu barındırdırdığı için bu mezhep mensuplarını kendisi için tehdit olarak algılayan Suudi Arabistan arasındaki çatışmanın günümüzdeki bir devamıdır. “Şiî-Sünnî mücadelesi” şeklinde ele alınan bu mücadelenin aslında “Şiî-Vehhâbî çatışması” şeklinde ele alınması daha doğrudur. Son yıllarda Suudi Arabistan’da Şiilik üzerine, İran’da ise Vehhâbîlik konusunda yapılan yayınların sayısının önemli ölçüde arttığı gözlenmektedir. Bu yayınların tümünü ele almak çalışmanın kapsamını aşacağından biz bu makalede yalnızca İran’da geleneksel ve modern dinî ilimler alanında Vehhâbîlik üzerine yapılan yayınları aktaracağız. Öncelikle belirtmek gerekir ki, İran’da Vehhâbilik üzerine yapılan yayınların çokluğu, bu konuda yapılacak bilimsel araştırmalardaki kaynak taramalarını bir hayli zorlaştımaktadır. Bu durum konuya dair biyografik çalışmaların yapılmasını zorunlu hale getirmektedir. Bu nedenle biz bu makalede öncelikle akademik araştırmalarda bibliyografik çalışmaların önemine değindik, daha sonra da kaynakların konulara göre sistemli bir şekilde bir araya getirilmesinin söz konusu eserlere kolayca ulaşılmasını sağladığına, bunun da bilgi paylaşımının etkinleşmesini kolaylaştırdığına işaret ettik. İslam Mezhepleri Tarihi alanında yapılan bibliyografik çalışmaları örnek alarak yaptığımız bu çalışmada İran’da sayısı yüzleri bulan Vehhâbîlik konulu çalışmaların künyelerinin bir araya getirilmesini amaçladık.
Keywords : İslam Mezhepleri Tarihi, Tezler, Bibliyografya, Şiîlik, Vehhâbîlik

ORIGINAL ARTICLE URL