Ekonomik karmaşıklık ve insani gelişme endekslerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: MIKTA ülkelerinden ampirik kanıtlar

Authors : Dilek Atılgan, Esra Kütükçü

Pages : 63-70

Doi:10.18070/erciyesiibd.1652112

View : 139 | Download : 85

Publication Date : 2025-08-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Ekonomik karmaşıklık kavramı, bir ülkenin sahip olduğu bilgi, beceri ve yetkinlik çeşitliliğini yansıtmasının yanı sıra, ihraç edilen ürünlerin bilgi yoğunluğu, teknolojik düzeyi ve katma değer seviyesi hakkında da önemli göstergeler sunmaktadır. Literatürde, yüksek ekonomik karmaşıklık düzeyine sahip ülkelerin daha sofistike ve yenilikçi üretim yapıları geliştirdikleri ve bu üretim özelliklerinin ekonomik büyüme potansiyelini artırabileceği sıklıkla ifade edilmektedir. Bu doğrultuda, çalışmanın temel amacı, 1998-2022 dönemine ait yıllık veriler kullanılarak, MIKTA (Meksika, Endonezya, Güney Kore, Türkiye ve Avustralya) ülkelerinde ekonomik karmaşıklık ve insani gelişme endekslerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini incelemektir. Ekonometrik yöntem olarak panel Lagrange çarpanı (LM) bootstrap eşbütünleşme testi uygulanmış ve uzun dönemli ilişki katsayılarını tahmin etmek için ise Ortak İlişkili Etkiler (CCE) tahmincisi tercih edilmiştir. Değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisi doğrulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre insani gelişme endeksinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif iken ekonomik karmaşıklık endeksinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamsızdır.
Keywords : Ekonomik karmaşıklık, İnsani gelişme, Ekonomik büyüme

ORIGINAL ARTICLE URL