Afet yönetimi faaliyetlerinde toplum katılımı: uyarlanabilir yönetime yönelik stratejik öncelikler

Authors : Melikşah Turan

Pages : 59-70

Doi:10.18070/erciyesiibd.1705295

View : 97 | Download : 101

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Afet yönetim süreçleri, doğaları gereği belirsizlik, çok katmanlı riskler ve çok aktörlü etkileşimlerle şekillenmekte olup; bu dinamik yapı karşısında geleneksel, tepki odaklı ve merkeziyetçi yaklaşımlar, etkili koordinasyon sağlama noktasında yetersiz kalmaktadır. Bu bağlamda, sürdürülebilir kalkınmayı da tehdit eden afetlerin yönetiminde, dirençlilik politikalarının toplumsal düzeyde yeniden yapılandırılması ve toplum merkezli, esnek ve uyarlanabilir yönetişim sistemlerinin geliştirilmesi gerekliliği giderek daha belirgin hale gelmektedir. Bu çalışma, merkeziyetçi yapısı nedeniyle ağırlıklı olarak idari yönetim modeline sahip olan ülkemizde, toplum tabanlı ve katılımcı bir afet yönetimi yaklaşımının uyarlanabilmesi için yerel kapasitenin süreçlere entegrasyonunu esas alan stratejik öncelikleri, uyarlanabilir yönetişim perspektifiyle belirlemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, kamu, sivil toplum kuruluşu, akademi ve özel sektörden 23 uzmanın katılımıyla iki turlu Delphi araştırması gerçekleştirilmiştir. Yarı yapılandırılmış uzman görüşlerine dayalı olarak yürütülen bu süreçte, betimsel ve analitik istatistiksel analizlerle birlikte tematik içerik değerlendirmesi yapılmıştır. Veriler SPSS 29.0 programı kullanılarak analiz edilmiş; Wilcoxon testi ve Kendall’s W katsayısı ile fikir birliği düzeyi değerlendirilmiş, uzlaşı düzeyi varyans değişimine dayalı olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak toplum tabanlı afet yönetimi yaklaşımı doğrultusunda toplum merkezli ve sürdürülebilir afet yönetimi politikalarının oluşturulmasına rehberlik edecek; afet farkındalığı, katılım, altyapı, psikososyal destek, yönetişim, dijitalleşme ve kırılgan gruplara yönelik 40 stratejik öncelik belirlenmiştir.
Keywords : Afet Yönetimi, Delphi Yöntemi, Dirençlilik, Stratejik Öncelikler, Toplum Katılımı

ORIGINAL ARTICLE URL