Avrupa Birliği’nde sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmada dijital ekonomi ve toplum endeksi ile enerji güvenliğinin rolünün analizi

Authors : Doğan Barak

Pages : 207-217

Doi:10.18070/erciyesiibd.1773915

View : 61 | Download : 64

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Ekonomik büyüme (SKH8), yenilenebilir enerjiye geçiş (SKH7) ve çevresel sürdürülebilirlik (SKH13), birbirini tamamlayan ve karşılıklı bağımlılık ilişkisi içinde olan temel Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri (SKH) arasında yer almaktadır. Bu çalışma, söz konusu üç kalkınma amacına ulaşmada Dijital Ekonomi ve Toplum Endeksi (DESI) ile enerji güvenliğinin (EG) rolünü Avrupa Birliği (AB) ülkeleri özelinde incelemektedir. Araştırma, 27 AB ülkesine ait 2017-2022 dönemine ilişkin yıllık verileri kullanarak Panel Kantil Regresyon (PQR) ve Araç Değişkenli Genelleştirilmiş Momentler Yöntemi (IV-GMM) tahmincileri aracılığıyla değişkenler arasındaki ilişkileri ampirik olarak test etmektedir. Elde edilen bulgular üç model üzerinden şu şekilde ortaya çıkmaktadır: i) Ekonomik büyüme (GDP), yenilenebilir enerjiyi (YE) teşvik etmekle birlikte, çevresel kalite üzerinde bozucu bir etkiye sahiptir. ii) YE ise hem GDP’yi desteklemekte hem de çevresel sürdürülebilirliği iyileştirici bir rol oynamaktadır. iii) Dijital dönüşümün bir göstergesi olan DESI’nın, ekonomik performans üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve olumlu bir etkisi bulunmuş; aynı zamanda yenilenebilir enerji geçiş sürecini de desteklediği tespit edilmiştir. iv) EG ise GDP’yi negatif etkilerken yenilenebilir enerjiye geçişi pozitif yönde etkileyen önemli bir faktör olarak öne çıkmaktadır. Bununla birlikte, DESI ve EG’nin çevre kalitesi üzerinde doğrudan anlamlı bir etkisi gözlemlenmemiştir. Elde edilen bulgulara dayanarak politika yapıcıların dijital altyapı yatırımları ve enerji güvenliği endişeleriyle ilgili dengeli bir yol izleyerek SKH’leri gerçekleştirebilecekleri öne sürülebilir.
Keywords : enerji güvenliği, dijital ekonomi ve toplum indeksi, ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji

ORIGINAL ARTICLE URL