Şehir Kimliği İnşasında Soundscape’in Rolü ve Trabzon’un Musicscape’si

Authors : Aycan Turaman, Uğur Aslan

Pages : 109-141

View : 82 | Download : 67

Publication Date : 2025-07-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın amacı, Trabzon şehir merkezi ve turistik mekânlarının soundscape (ses alanı) işitsel özelliklerinin neler olduğunu ortaya çıkarmak ve bu alan içerisinde müzikal seslerin oluşturmuş olduğu musicscape’in (müzik alanı) şehir kimliği inşasındaki rolünü ortaya çıkarmaktır. Bu anlamda, bu çalışma Trabzon soundscape’inin sahip olduğu jeofoni, biyofoni ve antrofoni kategorilerinin birbirleri ile ilişkili olarak nasıl deneyimlendiğini ortaya çıkarmanın yanı sıra, insanlar tarafından üretilen müzikal seslerin bir soundscape içerisinde ne tür amaçlar doğrultusunda üretildiğini inceler. Bu çalışma ayrıca Trabzon şehrinin kendine özgü soundscape’inin ve bu alan içerisinde müziğin nasıl bir rol üstlendiğini ele alırken, şehir kimliğinin insanlar tarafından nasıl inşa edildiğini ele alır. Bu bağlamda, bu araştırmada Trabzon işitsel alanının kendine has unsurları incelenirken ayrıca müziğin bu alan içerisindeki yeri açıklanacaktır. Araştırmanın veri toplama sürecinde Trabzon’da belirlenmiş turistik ve merkezi alanlardan görsel-işitsel kayıtlar alınmıştır. Toplanan görsel-işitsel kayıtlar literatür taraması aracılığıyla çalışma için ele alınan kavramsal ve teorik çerçeve dahilinde analiz edilip kategorilendirilmiştir. Belirlenen sınıflandırmalar dâhilinde Trabzon’un ses ve müzik alanlarının işitsel unsurları antrofoni ile ilişkili olduğunda en ön plana çıkan seslerden biri müzikal seslerdir. Müzikal sesler tıpkı yerel ağızla konuşma, sözlü ifadeler gibi birer kimlik inşa etme aracı olmanın yanı sıra, Trabzon’un soundscape’ini şekillendiren, “o yere ait” hissiyatı oluşturan işlevsel bir kullanım metodudur.
Keywords : Soundscape, Musicscape, Trabzon, Müzik, Ses Çalışmaları

ORIGINAL ARTICLE URL