Tüsterî`nin Nefis Kavramına Dâir Tasavvufî Yorumları

Authors : Eyüp İNCE

Pages : 393-404

View : 57 | Download : 14

Publication Date : 2022-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Kur’ân-ı Kerîm, tüm insanlığa bir hidayet kaynağı olarak gönderilmiştir. Hidayeti tam manasıyla elde etmek için öncelikle Kur’ân-ı Kerîm’i okuyup idrak edip daha sonrasında pratiğe dökmek gerekir. Kur’ân’ın içeriğinde genel olarak bütün insanların anlayabileceği konular ve kavramlar bulunmaktadır. Fakat bazı konuların ve kavramların anlaşılması güçtür. Anlaşılması güç olan kavramlardan biri de nefistir. Mutasavvıf Tüsterî, Kur’ân’dan aldığı ilhamla tasavvuf anlayışını, nefsi terbiye edip onu hâkimiyet altına alma üzerine kurmuştur. Bu açıdan Tüsterî’nin yorumları, komplike insert ignore into journalissuearticles values(karmaşık); duyguları barındıran nefsin anlaşılması ve terbiye edilmesi noktasında önem arz etmektedir. Bu çalışmada Tüsterî’nin Tefsîru’l-Kur’âni’l-Azîm isimli tefsirindeki nefis kavramına dâir tasavvufî yorumları incelenmiştir. Yöntem olarak öncelikle Tüsterî’nin nefisle alakalı düşüncelerine referans gösterdiği âyetler temel alınmıştır. Daha sonrasında Tüsterî’nin bu âyetlere getirmiş olduğu tasavvufî yorumlar tespit edilerek konunun genel çerçevesi belirlenmiştir. Konuyu ele alırken ise nefis kavramının lügat, ıstılah manası zikredilerek Kur’ân ve sünnetteki açıklamalarına yer verilmiştir. Daha sonra bu bilgiler çerçevesinde Tüsterî’nin nefis kavramına dâir yapmış olduğu yorumlar tasavvufî açıdan ele alınmıştır. Netice olarak Tüsterî’nin yorumlarında nefis kavramının sırlarla dolu bir anlam yelpazesine sahip olduğu görülmüştür. Ayrıca Tüsterî’nin yorumlarından, nefsin insanı esfeli sâfilîn insert ignore into journalissuearticles values(cehennemin en aşağısı); durumuna düşürdüğü gibi mücâhede ve tezkiye ile arındırıldığında âlâyı ıllıyyîn insert ignore into journalissuearticles values(cennetin en yüksek mertebeleri); konumuna yükselttiği tespit edilmiştir.
Keywords : Tasavvuf, Tüsterî, Tefsîru`l Kur`âni`l Azîm, Nefis, Nefis İle Cihat, Nefis Tezkiyesi, Sufism, al Tustarī, Tafsīr al Qurʾān al ʿAẓīm, Nafs, Jihad with the Nafs, Purification of Nafs

ORIGINAL ARTICLE URL