Türkiye’deki Geleneksel Ahşap Çatı Makaslarının Terimleri ve Sınıflandırılması Üzerine Değerlendirmeler

Authors : Esra Karahan

Pages : 383-404

View : 38 | Download : 9

Publication Date : 2025-06-18

Article Type : Research Paper

Abstract :Ulusal literatürde geleneksel ahşap makas çatılara ilişkin terimlerin farklı biçimlerde kullanıldığı gözlemlenmiştir. Bu terminolojik farklılıklar, akademik çalışmalar, eğitim süreçleri ve saha uygulamaları arasında bilgi aktarımını zorlaştırmakta ve kavramsal karışıklıklara ve yanlış anlamalara neden olabilmektedir. Bu çalışmanın temel amaçlarından biri, ulusal akademik yayınlardaki, geleneksel ahşap makas sistemlerinin sınıflandırılmasında ve sistem elemanları için kullanılan terimlerdeki terminolojik farklılıkları tespit etmek ve bu terimlerin güncel kullanımlarında uzlaşı sağlanabilmesine yönelik terim öneriler geliştirmektir. Bir diğer amacı ise, ulusal literatürde yer alan geleneksel ahşap makas tanımlamaları ile sahada uygulanmış örnekleri karşılaştırarak, teorik bilgi ile pratik uygulamalar arasındaki olası farklılıkları ortaya koymaktır. Bu doğrultuda, ulusal ve İngilizce literatürde yapılan incelemelerin yanı sıra, yapı dersleri veren deneyimli mimar akademisyenlerle görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, ulusal veri tabanındaki lisansüstü çalışmalar kapsamında yer alan çatı rölöveleri incelenmiş ve sonrasında geleneksel ahşap makasların yoğun olarak kullanıldığı Ayvalık bölgesinde alan çalışması yapılmıştır. Tüm bu incelemeler, literatürde tanımlanan geleneksel ahşap makas sistemleri ile sahada uygulanan örneklerin sistematik bir biçimde karşılaştırılmasını sağlamıştır. Elde edilen bulgular, ulusal literatürde geleneksel ahşap makasların sınıflandırılmasında ve yapısal elemanların terimlerinde belirgin farklılıklar olduğunu ortaya koymuştur. Yazar, bu terminolojik farklılıkların giderilmesi adına, işlev ve terim arasındaki anlamsal bağlar dikkate alınarak terimlerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunmaktadır. Çalışma kapsamında, geleneksel ahşap makaslara yönelik bir sınıflama önerisi sunulmuş, makas sistem elemanlarına dair alternatif terimler önerilmiş ve literatürde tanımlanan geleneksel ahşap makas teknolojisi ile sahada uygulanan örnekler arasındaki farklar belirlenerek konuya dikkat çekilmiştir.
Keywords : Türkiye’deki geleneksel ahşap makaslar, geleneksel ahşap makas terimleri, geleneksel ahşap makasların sınıflandırılması

ORIGINAL ARTICLE URL