İbâdiyye’nin Hz. Ali Dönemi Olaylarına Dair Eleştiri ve Görüşleri

Authors : Mehmet Hanifi Yoldaş, Mehmet Kubat

Pages : 44-68

View : 63 | Download : 29

Publication Date : 2025-03-20

Article Type : Research Paper

Abstract :İbâdiyye, İslam tarihi içerisinde erken sayılabilecek bir dönemde teşekkül eden ilk İslam mezheplerindendir. Hz. Ali dönemi siyasî olayları sonucu ortaya çıkan Muhakkime-i Ulâ’nın devamı olarak kendilerini nitelendiren İbâdîler, Basra şehrinin politize olmuş ortamında mezhepleşme sürecini devam ettirmişlerdir. Dönemin siyasi olayları ve bu olaylarla nedeniyle tartışılan dini konular İslam toplumunun öncelikli gündem maddelerini başında gelmektedir. İbâdî toplumu da Basra şehrini ve içinde yaşadıkları toplumun siyasi ve dini atmosferi gereği birçok konu hakkında görüş ve eleştiriler ortaya koymuştur. Bu konuların başında Hz. Ali dönemi olayları ve bu olaylar nedeniyle tartışılan dinî meseleler gelmektedir. İbâdiyye, Ehl-i sünnet’e göre Hz. Ali dönemi olaylarını farklı zaviyeden değerlendirmekte ve bazı olaylarda Hz. Ali’nin haklı bazı olaylarda ise haksız olduğunu dile getirmektedir. İslam tarihinde yaşanmış ve kendisinden sonra tarihin akışına yön vermiş olan Hz. Ali dönemi olaylarına dair İbâdîlerin görüş ve eleştirilerini incelemek İbâdiyye mezhebini tanıma ve anlama adına önem kesp etmektedir.
Keywords : İbâdiyye, Hz. Ali, Cemel Vak‘ası, Sıffîn Savaşı, Tahkîm Hadisesi, Nehrevan Savaşı.

ORIGINAL ARTICLE URL