Aşırı Düşünme Ölçeği: Geliştirme Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Authors : Betül Bostancı, Halim Sarıcaoğlu

Pages : 17-43

Doi:10.29299/kefad.1507732

View : 344 | Download : 391

Publication Date : 2026-01-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırma ile; aşırı düşünme (overthinking) kavramının nicel olarak ölçülebilmesini sağlayan, geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında 18-26 yaş arası genç yetişkin bireyler araştırma grubu olarak belirlenmiştir. Araştırmanın pilot uygulaması için 175 gönüllü katılımcıya ulaşılarak ölçeğe yönelik Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) yapılmıştır. Jamovi (2.3) uygulaması üzerinden yapılan AFA sonuçlarına göre ölçek, 14 maddeden oluşan tek faktörlü bir yapı olarak ortaya çıkmıştır. Ortaya çıkan bu yapı varyansın %47.2’sini açıklarken Cronbach Alpha değeri .92 olarak bulunmuştur. Aşırı Düşünme Ölçeği’nin geçerlik ve güvenirlik analizleri için ise 400 gönüllü katılımcıya ulaşılmıştır. Geçerlik ve güvenirlik analizleri kapsamında; Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), ölçüt geçerliği, iç tutarlılığı, eş değer yarılar güvenirliği, madde-toplam korelasyonu, alt-üst grup güvenirliği sonuçları incelenmiştir. Yapılan ölçüt geçerliği analizine göre ise Aşırı Düşünme Ölçeği (ADÖ) ile Ruminatif Düşünce Biçimi Ölçeği (RDBÖ) arasında pozitif yönde, anlamlı ve yüksek düzeyde bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır (r=.81, p<.001). Yapılan tüm analizler incelendiğinde Aşırı Düşünme Ölçeği’nin kavramı ölçebilmesi bakımından geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Aşırı düşünme, Psikolojik esneklik, Mükemmeliyetçilik

ORIGINAL ARTICLE URL