Tip-2 Diyabetli Bireylerde Uyku Kalitesinin Glisemik Kontrol Üzerine Etkisi ve Hemşirenin Rolü

Authors : Cansu Kesemen, Ülkü Polat
Pages : 610-619
View : 130 | Download : 192
Publication Date : 2025-12-26
Article Type : Review Paper
Abstract :Diyabet, insülin hormonundaki eksiklik veya bu hormonun vücuda olan etkisindeki yetersizlik sonucu ortaya çıkan kan şekeri yüksekliğiyle karakterize kronik bir hastalıktır. Özellikle nüfusun hızla artışı, kentleşme, sağlıksız beslenme, sedanter yaşam gibi faktörler diyabetli kişi sayısını arttırmıştır. Bunların yanında günümüzün önemli sorunlarından olan uyku bozuklukları da glisemik kontrolü etkileyerek diyabetin görülme sıklığını arttırmıştır. Son zamanlarda yapılan bazı epidemiyolojik çalışmalara bakıldığında da tip 2 diyabetli hastalarda glisemik kontrol ile uyku bozuklukları arasında bir ilişki olduğu gösterilmiştir. Uyku kalitesi düşük ve uyku zamanı az ya da çok olan kişilerde, katekolamin düzeylerinin artması sonucunda glikojenoliz ve glikoneogenez sebebiyle insülin direnci gelişebilmektedir. Ayrıca diyabetli bireylerde uyku sorunları yaşam kalitesini kötüleştirmekte ve komplikasyonların görülme riskini arttırmaktadır. Diyabet hastalığına bağlı gelişebilen nöropatik ağrı, diyabetik ayak ülserleri ve uyku apnesi gibi komplikasyonlar uyku kalitesinin düşmesine neden olur. Uyku kalitesinin düşmesi de diyabetli bireylerde glisemik kontrolün bozulmasına neden olabilmektedir. Bu nedenle hemşirelerin diyabetli bireylerde uyku kalitesini ve glisemik değerlerini izlemesi önemlidir. Bu çalışma glisemik kontrolde uyku kalitesinin kritik rolünü vurgulamaktadır ve uyku sorunlarına yönelik uygulanabilecek hemşirelik müdahalelerini tartışmaktadır. Sonuç olarak, diyabetli bireylerde glisemik kontrolü etkileyen faktörler belirlenmeli ve tedavi, eğitim ve bakım müdahaleleri buna göre uyarlanmalıdır. Etkili diyabet yönetimi için uykunun diyabet tedavisi üzerindeki etkisi göz ardı edilmemelidir. Hastaların uyku kalitesini artırmak için bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımı sağlanmalıdır.
Keywords : Diyabet Komplikasyonları, Glisemik Kontrol, Uyku, Uyku Bozuklukları.

ORIGINAL ARTICLE URL