Covid-19 Etkisiyle Türkiye Sağlık Hizmetleri Sektöründeki Karlılık Değişimi: DuPont Analizi ile Finansal Performansın İncelenmesi

Authors : Vahap Karaçadır
Pages : 509-523
View : 90 | Download : 75
Publication Date : 2025-06-26
Article Type : Research Paper
Abstract :2020 yılında meydana gelen Covid-19 salgını, küresel ölçekte ekonomik faaliyetler üzerinde derin etkiler yaratmıştır. Sağlık sektörü, pandeminin maliyetlerini telafi etmek ve sistemin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla ek mali kaynaklar kullanmak durumunda kalmıştır. Bu çalışma, Türkiye’deki insan sağlığı hizmetleri sektörünün finansal performans verilerini kullanarak pandemi öncesi, pandemi süreci ve pandemi sonrasını olarak ayırıp karşılaştırma yaparak değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç kapsamında öncelikle 2018-2023 yılları arasında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) sektörel bilanço verileri kullanılarak Covid-19 salgını öncesi, süreci ve sonrası olarak gruplandırıp DuPont analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. İnsan sağlığı hizmetleri sektörü için 2018 yılı, önemli bir kırılma noktası olmuştur. Bu dönemde, sektördeki finansal göstergeler olumsuz bir seyir izlemiş; net kâr marjı (ROS), aktif kârlılığı (ROA) ve özsermaye kârlılığı (ROE) negatif değerler göstermiştir. Ancak, 2019 yılında sektör toparlanma sürecine girmiş ve bu göstergeler pozitif yönde bir eğilim sergilemeye başlamıştır. Pandemi dönemi olan 2020-2021 yıllarında, sektörde artan talep doğrultusunda finansal performans göstergelerinde belirgin bir iyileşme kaydedilmiştir. Bu dönemde özsermaye kârlılığı %14,46\\\'ya, aktif kârlılığı ise %4,56\\\'ya yükselmiştir. Pandemi sonrası süreçte de büyüme ivmesi devam etmiş ve 2023 yılında özsermaye kârlılığı oranı %21,24 seviyesine ulaşarak analiz edilen dönemin en yüksek seviyesini görmüştür. Bu ifadeler, sektörün pandemi öncesi, süreci ve sonrasındaki performansını ortaya koymak açısından önemli veriler sunmaktadır.
Keywords : Sağlık Ekonomisi ve Organizasyonu, Finasal Tablolar, Sağlık Politikası, Covid-19

ORIGINAL ARTICLE URL