Pandemi ve Covid-19 Korkusunun Hemodiyaliz Hastalarının Günlük Yaşamına Etkisi

Authors : Feyza Akyüz, Seda Pehlivan, Abdülmecit Yıldız, Alparslan Ersoy

Pages : 1-13

View : 45 | Download : 40

Publication Date : 2025-04-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Çalışma, pandemi ve Covid-19 korkusunun hemodiyaliz hastalarının günlük yaşamına etkisini belirlemek amacıyla 80 hemodiyaliz hastası ile yapıldı. Yöntem: Çalışmanın verileri, “Hasta Bilgi Formu’’ ve “Covid-19 Korkusu Ölçeği” ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde, SPSS kullanılarak yüzdelik, ki-kare, Mann Whitney U ve Kruskal Wallis analizleri yapıldı. Bulgular: Hastaların Covid-19 enfeksiyonu geçirme oranı %53,2 olarak bildirilirken, bunların %43,2’si hastalığı hafif geçirdiği ifade etti. Hastaların %63,7’si pandemi dönemini “Korku” olarak tanımlarken, bu hastaların Covid-19 Korku Ölçeği puan ortalamasının anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,005). Hastaların %43,8’i pandemi döneminde tedaviye gelmede zorluk yaşadığını ifade etti. Pandemi döneminde, hastaların %43,8’inin bitki çayı ve %27,8’inin bitkisel ürünleri pandemi öncesine göre daha fazla kullandığı belirlendi. Ortaokul ve altı eğitim düzeyine sahip olanların Covid-19 korkusunun lise ve üzeri eğitim düzeyine sahip olanlara göre daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,006). Hastaların %61,25’i bu dönemde daha fazla ölüm korkusu yaşadığını ifade ederken, bu hastaların Covid-19 korkusunun daha yüksek olduğu saptandı (p<0,001). Pandemi döneminde hastaların daha fazla el yıkadığı ve maske kullandığı, daha az markete gittiği, kalabalık ortamlardan uzak durduğu, temizlikte daha fazla çamaşır suyu ve sirke kullandığı belirlendi. Sonuç: Pandemi döneminde hemodiyaliz hastalarının günlük hayatlarında ve tedavi süreçlerinde zorluklar yaşandığı belirlenirken, hemodiyaliz hastalarının normalleşme sürecinde de pandemi dönemi uygulamalarını sürdükleri saptandı. Hemodiyaliz hastalarının pandemi gibi doğal afet durumlarına hazırlıklı olması amacıyla eğitim ve danışmanlık sürecinin yürütülmesinin önemli olduğu düşünülmektedir.
Keywords : pandemi, Covid-19, hemodiyaliz, günlük yaşam

ORIGINAL ARTICLE URL