Ergin yaşı, ergin beslenme durumu ve fotoperiyodun Plodia interpunctella Hübner (Lepidoptera; Pyralidae)’nın dişi yumurta bırakma davranışı ve ömür uzunluğuna etkileri

Authors : Omar Samee Mahmood Mahmood, Hüseyin Çetin, Orhan Mülayim

Pages : 396-404

Doi:10.29050/harranziraat.1682920

View : 58 | Download : 68

Publication Date : 2025-09-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada, fotoperiyot, ergin çiftleşme yaşı ve ergin beslenmesinin Plodia interpunctella (Hübner) (Lepidoptera; Pyralidae)\\\'da dişinin bıraktığı toplam yumurta sayısı, preovipozisyon, ovipozisyon ve postovipozisyon süreleri ve dişi ömür uzunluğuna etkileri araştırılmıştır. Ergin çiftleşme yaşı ile ilgili denemeler 1, 2, 3, 4, 5 ve 6 gün yaştaki ergin bireyler kullanılarak, karanlıkta ve besinli ortamda yürütülmüştür. Besin ve fotoperiyodun etkisi ile ilgili araştırılmalar 24 saat aydınlık, 24 saat karanlık ve 12 saat aydınlık / 12 saat karanlık fotoperiyotlarda, besinli ve besinsiz ortamlarda yapılmıştır. Denemeler, içerisinde 2 erkek / 1 dişi kelebeğin bulunduğu 1 litrelik kavanozlarda, 4 tekerrürlü olarak 28±1°C sıcaklık ve %70±5 orantılı nem koşullarında yürütülmüştür. En çok yumurtayı (276 adet) 4 gün yaşta çiftleşen ve beslenen dişiler bırakmıştır. 12/12 saatlik aydınlık/karanlık fotoperiyot ve besinli koşullarda ergin dişinin en çok 198 adet yumurta bıraktığı belirlenmiştir. En az sayıda yumurta (82 adet) ise 24 saat aydınlık fotoperiyotta bırakılmıştır. Besin sağlandığı durumlarda dişilerin bıraktığı yumurta sayıları daha yüksek bulunmuştur. Farklı çiftleşme yaşları ve fotoperiyotların dişi ömür uzunluğuna etkilerinin önemli düzeyde olmadığı tespit edilmiştir. P. interpunctella’nın kitle üretiminin daha iyi yapılması ve çok sayıda yumurta elde edilmesinde ergin dönemde fotoperiyot, ergin çiftleşme yaşı ve besin ekolojik faktörlerinin etkilerine ilişkin olarak yapılan bu araştırma büyük katkı sağlayacaktır.
Keywords : fotoperiyot, Plodia interpunctella, Ergin çiftleşme yaşı, besin, yumurta sayısı

ORIGINAL ARTICLE URL