Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Olan Bireylerde Depresyon ve Anksiyete Belirti Düzeylerinin Ve İlişkili Faktörlerin Belirlenmesi

Authors : Şemsinur Abdulkerim Emet, Yeter Kitiş

Pages : 154-165

Doi:10.54189/hbd.1459280

View : 66 | Download : 37

Publication Date : 2025-08-22

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu araştırma, KOAH tanılı bireylerde depresyon ve anksiyete belirti düzeylerinin ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırma örneklemini 250 KOAH tanılı birey oluşturdu. Araştırma verileri; tanıtıcı bilgiler formu, KATZ Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (KATZ GYAÖ), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Medikal Araştırma Kurulu Skalası, Beck Anksiyete Ölçeği ve Beck Depresyon Ölçeği ile araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme tekniği ile toplandı. Veriler SPSS 15.0 programında yüzdelik dağılım, aritmetik ortalama, ±standart sapma ve lojistik regresyon analizi ile değerlendirildi. Bulgular: Bireylerin Beck Depresyon Ölçeği puan ortalaması 13,91±4,99, Beck Anksiyete Ölçeği puan ortalaması 12,34±4,29 dir. Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MSPSS) puan ortalaması 60,77±12,21, MSPSS’nin alt boyutlarından aile desteği puan ortalaması 24,47±3,87, özel kişi desteği puan ortalaması 20,14±6,71, arkadaş desteği puan ortalaması 14,28±7,36’dir. Medikal Araştırma Kurulu Skalasına göre bireylerin %63,2’sinde hafif ve orta şiddette dispne mevcuttur. KATZ GYA ölçeğine göre bireylerin %84,4’ü bağımsızdır. Regresyon analizi MSPSS özel kişi desteği alt boyutu ve dispne şiddetinin depresyon ile ilgili risk faktörleri olduğu, ayrıca dispne şiddetinin anksiyete için de risk faktörü olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Özellikle sosyal desteği yetersiz olan ve dispnesi şiddetli olan KOAH tanılı bireylerin depresyon ve anksiyete için risk grubu olduğu göz önünde bulundurulmalı; rutin kontroller sırasında depresyon ve anksiyete belirti düzeyleri de değerlendirilmeli, belirti düzeyi yüksek olanlar için konsültasyon liyezon psikiyatri ile iş birliği yapılması önerilir.
Keywords : Depresyon, Dispne, Hemşirelik, Kaygı, Sosyal Destek

ORIGINAL ARTICLE URL